Pakize Ezgi Akbulut / On İki Levha Yayıncılık, Eylül 2016

kesin hükümsüzlüğün bir karine olarak ele alınıp alınmaması gerektiği tartışmaları önemli rol oynamaktadır. İsviçre doktrini ve uygulamasındaki genel görüş uyarınca kesin hükümsüzlük; ancak ihlal edilen hükümde açıkça düzenlenmekteyse ya da hükmün özü ve amacından bu yaptırımın uygulanması gerektiği anlaşılmaktaysa mümkündür(195). Bu görüşe göre geçerlilik şartlarına ilişkin ihlal edilen hükümlere her zaman kesin hükümsüzlük uygulanmamalı ve kesin hükümsüzlük bir karine kabul edilmemelidir. Kesin hükümsüzlük gibi hukuki sonuçları ağır olan bir yaptırım; ancak kanunda açıkça düzenlenmekteyse veya hükmün

Pakize Ezgi Akbulut / On İki Levha Yayıncılık, Eylül 2016

karşı taraf tıpkı iptal edilebilirlikte olduğu gibi sözleşmenin kesin hükümsüzlüğünü ileri süremeyecektir. Ancak iptal edilebilirliğin kendine özgü ... değerlendirilmelidir. Kaldı ki kesin hükümsüzlüğün düzenlendiği TBK md. 27’nin de amacı, meydana gelmiş hukuki işlemin doğrudan geçersizliği değil; geçerlilik engelinin ... md. 27’de düzenlenen kesin hükümsüzlük bir karine teşkil etmemekle birlikte her ihlal edilen geçersizlik hükmünün özü ve amacı doğrultusunda kesin ... . 27’deki kesin hükümsüzlük bir karine kabul edilecek; fakat kesin hükümsüzlüğün hukuki sonuçları ihlal edilen hükmün amacı ile bağdaşmadığı takdirde

Pakize Ezgi Akbulut / On İki Levha Yayıncılık, Eylül 2016

hükümsüzlük (sui generis kesin hükümsüzlük) yaptırımının var olduğunu kabul etmektedir(666)-(667). Emredici hükümler genel olarak kamu düzenine ilişkin olsa ... kamu menfaati dolaylı olarak korunmaktadır. Bunun yanında kanun koyucunun kesin hükümsüzlüğün hukuki sonuçlarını açıkça düzenlememiş olduğu ve özellikle tek tarafı korumaya yönelik hükümlere aykırılık halinde klasik kesin hükümsüzlüğün sonuçlarının doğrudan uygulanması gerektiği yönünde bir sonuca ulaşılamayacağı da savunulmaktadır(669). Öte yandan kanun koyucu kesin hükümsüzlüğün sonuçlarını açıkça düzenlememiş olsa da doktrinde ve uygulamada belirlenen

Pakize Ezgi Akbulut / On İki Levha Yayıncılık, Eylül 2016

edilen), her geçersizlik hükmünün ayrı ayrı ele alınarak özü ve amacında hangi hükümsüzlük çeşidinin yattığı; sınırlı esnek hükümsüzlük ise kesin ... daha önceki bölümlerde açıkladığımız hususlar saklı kalmak üzere; genel olarak TBK md. 27’de düzenlenen kesin hükümsüzlüğün bir karine kabul edilip, bu hükümsüzlüğün sonuçlarının; ancak geçersizlik hükmünün özü ve amacı ile klasik anlamda kesin hükümsüzlüğün sonuçlarının bağdaşmadığı hallerde esnetilebilmesidir ... ve genel olarak kesin hükümsüzlük yaptırımının hukuki sonuçlarının ihlal edilen hükmün amacı doğrultusunda belirlenmesi gerektiği ve bunun da esnek

Pakize Ezgi Akbulut / On İki Levha Yayıncılık, Eylül 2016

(2)Kesin Hükümsüzlük (Geçersizlik) i.Kavram ve Özellikleri Kurucu unsurları mevcut olan bir hukuki işlemin, geçerlilik unsurlarının bulunmaması durumunda kesin hükümsüzlük yaptırımı ortaya çıkmaktadır. Kesin hükümsüzlüğün yokluk yaptırımından en büyük farkı da bu noktada mevcuttur. Yokluk halinde ... doğurması için gereken geçerlilik şartları bulunmamaktadır ve bu nedenle hukuki işlem ölü doğmuştur(94). Kesin hükümsüzlük, meydana gelmiş bir hukuki işlem ... sayılmaktadır(98). TBK md. 27’yi karşılayan 818 sayılı Borçlar Kanunu md. 20’de kesin hükümsüzlük yerine butlan ifadesi kullanılmakta idi(99). Dolayısıyla

Pakize Ezgi Akbulut / On İki Levha Yayıncılık, Eylül 2016

SONUÇ Son yıllarda klasik hükümsüzlük teorisine ilişkin çeşitli gelişmeler yaşanmış ve kesin hükümsüzlük yaptırımının hukuki sonuçlarının her ... yaptırımlarının ortak gayesi; klasik anlamda kesin hükümsüzlük yaptırımının sonuçlarının her geçersizlik hükmüne uygun düşmediği ve somut olaya uygulanacak kesin ... geçersizlik görüşlerinin ulaştığı aynı sonuca ulaşılabilmektedir. Bu bağlamda klasik anlamda kesin hükümsüzlüğün doktrin ve içtihatlarla belirlenmiş özellikleri ... hükümsüzlük yaptırımının hukuki sonuçlarının uygulan ması uygun düşmemekteyse, bu sonuçlar hükmün amacı doğrultusunda daraltılabilmelidir. Kesin hükümsüzlüğe

Pakize Ezgi Akbulut / On İki Levha Yayıncılık, Eylül 2016

aykırılık halinde uygulanacak yaptırım kesin hükümsüzlük olmakla birlikte, ihlal edilen hükmün anlam ve amacı doğrultusunda kesin hükümsüzlüğün sonuçları ... düzeninin dolaylı olarak korunduğu haller) klasik anlamda kesin hükümsüzlüğün sonuçları korunmak istenen taraf lehine değiştirilebilecektir(787). Bu görüş ... işlemlerde, kesin hükümsüzlüğün sonuçları değiştirilebilmektedir(788). Böylece bireysel menfaati korumaya yönelik hükümleri ihlal eden sözleşmelerde korunmak ... (789). Korunmak istenen taraf, geçersizliği ileri sürdüğü takdirde klasik anlamda kesin hükümsüzlüğün sonuçları uygulanacaktır. O halde bireysel

Pakize Ezgi Akbulut / On İki Levha Yayıncılık, Eylül 2016

(6)Kendine Özgü “sui generis” Geçersizlik Görüşü(830) i.Genel Olarak Şekil eksikliği olan bir sözleşmenin kesin hükümsüzlük yaptırımına tabi olup ... ortak bir sonuca ulaşılamamış tartışmalar mevcuttur. Bu süreçte kesin hükümsüzlük yaptırımının özelliklerini yumuşatan çeştli görüşler ortaya atılmış ve ... , kanun koyucunun TBK md. 12/ II’deki ifadesinde özellikle “kesin hükümsüzlük” kavramını kullanmadığını, bu nedenle “hüküm doğurmaz” ifadesinin kesin ... bir sözleşmenin kesin hükümsüz olması, kanun koyucunun kullanmış olduğu “hüküm doğurmaz” ifadesi ile bağdaşmamakla birlikte; kesin hükümsüzlük yaptırımı

Muzaffer Şeker / On İki Levha Yayıncılık, Temmuz 2015

IV. Kesin Hükümsüzlükle İlgili Kısa Bilgi Hukuki işlemin geçerli bir şekilde kurulmasını sağlayan unsurlar, geçerlilik unsurlarıdır(82). Geçerlilik ... , ama geçerli değildir(83). Hukuki işlemler açısından yokluktan sonraki en ağır yaptırım kesin hükümsüzlüktür(84). Yokluk (inexistence), bir hukuki işlemin kurucu unsurlarının birinin veya bir kaçının eksik olmasından dolayı doğmaması iken, kesin hükümsüzlük (kesin geçersizlik, butlan(85) mutlak butlan ... doğurmadan ölü doğmasıdır(88). Kesin hükümsüzlük, kamu düzenini ilgilendirecek önemde bulunan, hukuki işlemin geçerlilik şartlarının gerçekleşmemiş olmasından

Pakize Ezgi Akbulut / On İki Levha Yayıncılık, Eylül 2016

yaratacak hem de genel görüş uyarınca karine olarak kabul edilen kesin hükümsüzlük teorisine de uygun düşmeyecektir. Emredici hükümler hususunda yapılan bu ayrımın en önemli özelliği; yasaklayıcı hükmün anlam ve amacı doğrultusunda kesin hükümsüzlüğün engellenebileceği düşüncesidir. Buna göre dar anlamdaki emredici hükümlere aykırılık kesin hükümsüzlüğü gerektirirken, özellikle içeriğe ilişkin olmayan yasaklayıcı hükümlerin kesin hükümsüz olması için hükmün ... her halde kesin hükümsüzlüğün katı sonuçlarının uygulanması kanımızca da isabetli olmamakla birlikte; hukukumuzda hükmün anlam ve amacı çerçevesinde bir