2023/6 Tarım Arazilerinin Korunması Kullanılması ve Planlanmasına Dair Genelge

T.C. TARIM VE ORMAN BAKANLIĞI

Tarım Reformu Genel Müdürlüğü

Sayı: E-58125898-230.04.02-9637520

Konu: Tarım Arazilerinin Korunması Kullanılması ve Planlanmasına Dair Genelge

GENELGE

2023-6

TARIM ARAZİLERİNİN KORUNMASI KULLANILMASI VE PLANLANMASINA DAİR GENELGE

Amaç ve kapsam

(1) Bu Genelgenin amacı; 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu ile bu Kanuna bağlı olarak 9.12.2017 tarihli ve 30265 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Tarım Arazilerinin Korunması Kullanılması ve Planlanmasına Dair Yönetmelik hükümlerinin uygulanmasına açıklık getirmek ve ülke genelinde uygulama birlikteliğini sağlamaktır.

(2) Bu Genelge; Tarım dışı alanlar ile 6831 sayılı Orman Kanunu, 4342 sayılı Mera Kanunu, 3573 sayılı Zeytinciliğin Islahı ve Yabanilerinin Aşılattırılması Hakkında Kanun kapsamı dışında kalan, tarım arazilerini kapsar.

Dayanak

(1) Bu Genelge, 3.7.2005 tarihli ve 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu ile 9.12.2017 tarihli ve 30265 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Tarım Arazilerinin Korunması, Kullanılması ve Planlanmasına Dair Yönetmeliğin 23 üncü maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

(1) Bu Genelgede geçen;

a) Aile: Karı - Koca ve birlikte oturan reşit olmayan çocuklardan meydana gelen müesseseyi,

b) Avan proje: Başvuru konusu olan tesise ait vaziyet planı ile tesisin ihtiyaçlarına göre elde edilen verilere dayanılarak hazırlanan plan ve kesitlerin yer aldığı projeyi,

c) Bağ evi: Tarımsal faaliyetin yapılması için ihtiyaç duyulan barınmayı sağlayacak ve izin verilmesi halinde tarımsal üretimi artırıcı etkisi olan yapıyı,

ç) Bakanlık: Tarım ve Orman Bakanlığını,

d) İl Müdürlüğü: İl Tarım ve Orman Müdürlüğünü,

e) Kanun: 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanununu,

f) Kurul: İl Toprak Koruma Kurulunu,

g) Yönetmelik: 9.12.2017 tarihli ve 30265 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Tarım Arazilerinin Korunması, Kullanılması ve Planlanmasına Dair Yönetmeliği,

ifade eder.

Müracaatların alınması

(1) Kamu kurum ve kuruluşları veya plan müellifleri; tarımsal ve/veya tarım dışı arazi kullanım taleplerini, "Tarım Arazileri Değerlendirme ve Bilgilendirme Sistemi (TAD Portal)" https://tad.tarim.gov.tr web adresini kullanarak yapacaklardır. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yetkilendirilen plan müellifi gerçek ve tüzel kişilerin yetki belgelerini müracaat dosyaları ile birlikte sunması zorunludur. Tarımsal amaçlı yapı müracaatları, Serbest Müşavir Mühendis (SMM) Büro Tescil Belgesini haiz Ziraat mühendisleri tarafından valiliklere yapılabilir.

(2) Müracaatların TAD Portal üzerinden yapılması;

a) Kamu kurum ve kuruluşları, kendi planları ile yetki alanındaki gerçek ve tüzel kişilerce yapılacak müracaatların, TAD Portal EK-13'te tanımlı veri standartlarına uygun şekilde girişlerini yaparak il müdürlüğüne intikal ettireceklerdir. Söz konusu müracaatları, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığından yetkili plan müellifleri de yapabilir.

b) İl Özel İdaresi ile Büyükşehir Belediyesi yetkisindekiler hariç Petrol ve doğal gaz arama ve işletme faaliyetleri, madencilik faaliyetleri, yenilenebilir enerji yatırımları, elektrik iletim hatları ve plan zorunluluğu olmayan yatırımlar ile ilgili gerçek veya tüzel kişiler tarafından yapılacak tarım dışı amaçlı kullanım talepleri, TAD Portal üzerinden il müdürlüğüne intikal ettirilecektir. İrtifak alanlarının TAD Portale girişinin yapılmasına gerek bulunmamaktadır.

(3) Büyük ova koruma alanı içinde veya dışındaki araziler için yapılan tarımsal amaçlı yapı ve tarım dışı kullanım izni taleplerinde, DSİ ilgili biriminden mevzuatı kapsamında sakınca olup olmadığı konusunda yazılı görüşü, başvurunun yapıldığı idare veya ikinci fıkra kapsamında başvuruyu yapanlar tarafından alınarak dosya ekine il müdürlüğüne iletilir. DSİ yazısında sakınca bulunduğu bildirilen talepler etüt raporu düzenlenmeksizin valilik tarafından reddedilir. DSİ yazısında kesin görüş bildirmeyen ifadeler olumlu görüş olarak kabul edilmeyecektir.

Tarımsal amaçlı yapılar

(1) Tarımsal amaçlı yapılar Kanunun 3 üncü maddesinin (k) bendinde tanımlanmıştır. Bu tanımda yer alan "Bakanlık tarafından tarımsal amaçlı olduğu kabul edilen entegre nitelikte olmayan diğer tesisler" düzenlemesi kapsamında; ipek böcekçiliği tesisi, hara (at üretimi ve/veya yetiştiriciliği tesisi), ilçe sınırları içinde ihtiyaç duyulan depolama kapasitesini geçmemek şartıyla, üretilen bitkisel ürünler için soğuk hava deposu (muz sarartma ünitesi ile kasalama ve tasnif etme ünitesi dahil), hububat ve yem depolama silosu, üreticinin bitkisel üretimden elde ettiği ürünü için ihtiyaç duyduğu tarımsal amaçlı depo (kasalama, tasnif etme ünitesi dahil), tarımsal amaçlı deponun müştemilatı olarak yapılacak ürün eleme ve/veya çırçır ünitesi, evcil hayvanların ve bilimsel araştırmalarda kullanılan hayvanların üretim tesisi, solucan ve solucan gübresi üretim tesisi, tarımsal ürün yıkama tesisi (yumrulu bitkiler), ilçe sınırları içinde üretilen hububat, çeltik, ayçiçeği ürünleri kurutma tesisi, bölgenin ihtiyacına göre bir yerde yapılacak açıkta meyve ve sebze kurutma alanı, islim ünitesi, mantar üretim tesisi, bitkisel üretim için ihtiyaç duyulan kasalama ve tasnif etme tesisi, hayvan içme suyu göleti, sunulacak proje kapsamında tarımsal ARGE tesisleri (ürün işleme tesisleri hariç), tarımsal amaçlı teleferik, bağ evi Bakanlıkça entegre nitelikte olmayan tarımsal amaçlı yapı olarak kabul edilmiştir. Genelgede sayılmayan diğer tesislerle ilgili Bakanlıktan görüş alınarak işlem tesis edilecektir.

(2) Bağ evi talebi, yüzölçümü 2 hektar ve üzeri olan mutlak, özel ürün ve marjinal tarım arazisi, yüzölçümü 0,5 hektar ve üzeri olan dikili tarım arazisi, 0,3 hektar ve üzeri örtüaltı tarım arazisinde taban alanı 75 metrekare ve toplam inşaat alanı 150 metrekareyi geçmeyecek şekilde yapılabilir. Kiralanan arazilere kiracılar tarafından bağ evi talebi yapılamaz. Dikili veya örtü altı tarım arazisinin öncelikle tapudaki vasfının farklı olması durumunda hâlihazır kullanımı tespit edilir, dikili veya örtü altı tarım arazisi olması durumunda cins değişikliği yapılır ve her bir aile için aynı ilçe sınırları içerisinde bir adet bağ evi izni verilebilir. Parsel üzerinde bina tespit edilmesi durumunda ise ilgili tutanak gereğinin yapılması için ilçe müdürlüğü tarafından il müdürlüğüne gönderilir. Parselin hisseli olması durumunda diğer hissedarlardan muvafakatname alınması zorunludur.

(3) Asgari tarımsal arazi büyüklüğü (0,3 hektar) ve üzerindeki sera taleplerinde, sera ve müştemilatı ile birlikte bakıcı evi talebi olması durumunda, tapu vasfına "sera, bakıcı evi, vb." eklenmesi şartıyla, birlikte yapılmasına izin verilebilir.

(4) Jeotermal kuyular tarımsal yapının müştemilatı olarak kabul edilmez.

(5) İl sınırları içinde üretilen bitkisel ürünlerin depolanacağı silo ve soğuk hava depolarının müştemilatı olarak; kantar, tesisin taban alanı kadar kamyon yükleme ve boşaltma alanı, % 10'u kadar idari ve teknik bina, bekçi kulübesi yapılabilir.

(6) Kanunun 3. Maddesinin (k) bendinde geçen;

a) Toprak koruma ve sulamaya yönelik altyapı tesislerinden; su depolama tesisleri, su kuyuları, kanal, kanalet, hidrant, drenaj tesisleri, tahliye kanalları ve seki yapıları,

b) Entegre nitelikte olmayan hayvancılık ve su ürünleri üretim ve muhafaza tesislerinin müştemilatından; hayvan gezinti alanı, sağımhane ve revir, kapasiteye göre yapılması gereken bakıcı evi, yem deposu, samanlık, su deposu, malzeme deposu, gübre deposu, aynı işletmede üretilen ve herhangi bir işlemeye tabi tutulmaksızın yapılan paketleme tesisi ve deposu, bekçi kulübesi, jeneratör odası, istinat duvarı ve işletme içi yollar ile taban alanı 75 metrekareyi, inşaat alanı 150 metrekareyi geçmeyecek şekilde yapılacak idari bina ile kümeslerde gübre kurutma tesisleri, anlaşılacaktır.

(7) Yapılmış veya yapılacak seralarda 20 metrekareden az olmamak şartıyla, taban alanı sera alanının % 5'ine kadar yapılan idari ve teknik bina (laboratuvar, soğuk oda, ofis, wc/duş, soyunma/giyinme odası ve yemekhane dâhil) tarımsal amaçlı yapı olarak kabul edilebilecektir. Sera üzerine yapılmak istenen güneş enerjisinden elektrik üretilmesini sağlayan (GES) tesisleri, bitkisel üretim tekniği açısından uygun olmaması ve serada yapılan bitkisel üretime olumsuz etkisinin olması nedeniyle uygun görülmemektedir. Ancak, talep edilmesi durumunda arazi sınıfının marjinal tarım arazisi (TA) olması şartıyla proje alanının en fazla % 1,5'ine zemine GES kurulmasına izin verilebilir.

(8) Hayvancılık tesislerinde hayvan başına olması gereken en fazla kapalı alan;

a) Büyükbaş hayvanlar için ahır ve yem deposunun toplam alanı hayvan başına 15 metrekare olacak şekilde, (işletme içi yollar, bakıcı evi ve gübre deposu hariç) hesaplanmalıdır. Bu alana ilave olarak, süt hayvanları için ahır dışında açık gezinti alanı hayvan başına 7 metrekare olarak hesaplanacaktır.

b) Küçükbaş (süt/besi) hayvanlar için ağıl ve yem deposunun toplam alanı hayvan başına 3 metrekare olacak şekilde (işletme içi yollar, bakıcı evi ve gübre deposu hariç) projelendirilecektir.

c) Kanatlı hayvan üretiminde 1 metrekare alanda olması gereken hayvan sayısı; etçi tavuklar için 14-18 adet, yumurtacı tavuklar için 6-8 adet, hindi için 3-4 adet, kaz için 2-3 adet, gezen tavuk için 4-6 adet olarak, gezen tavukta 1 tavuk için 2 metrekare gezinti alanı olarak hesaplanır ve değerlendirme yapılır.

(9) Hayvancılık tesislerinde, süt sığırcılığı için 25 baş, besi sığırcılığı için 50 baş, koyun keçi yetiştiriciliği için 150 baş, yumurta tavukçuluğu için 7500 adet, broiler için 10000 adet, hindi için 1000 adet, kaz için 1.000 adet, serbest dolaşan tavukçuluk işletmeleri için 1000 adet ve üzerindeki işletmelere;

a) Büyükbaş hayvancılık tesisinin kapladığı alan; 550 ile 1500 metrekare arasında ise, taban alanı 75 metrekare ve toplam inşaat alanı 150 metrekareyi geçmeyen, 1500 metre kareden büyük ise, taban alanı 150 metrekare ve toplam inşaat alanı 300 metrekareyi geçmeyen bakıcı evine izin verilebilir.

b) Küçükbaş hayvancılık tesisinin kapladığı alan; 450 ile 900 metrekare arasında ise taban alanı 75 metrekare ve toplam inşaat alanı 150 metrekareyi geçmeyen, 900 metrekareden büyük ise taban alanı 150 metrekare ve toplam inşaat alanı 300 metrekareyi geçmeyen bakıcı evine izin verilebilir.

c) Kümesin kapladığı alan, 8'inci fıkrada belirtilen sayılar ve üzerindeki kanatlı hayvancılık tesislerinde taban alanı 75 metrekare ve toplam inşaat alanı 150 metrekareyi geçmeyen bakıcı evine izin verilebilir.

ç) Yapımına izin verilen hayvancılık tesislerinde asıl yapı olan ahır, ağıl ve kümes binası ile yem deposu ve gübre çukuru bakıcı evinden önce yapılmalıdır. Bu kapsamda, öncelikle asıl yapı olan ahır, ağıl ve kümes binası ile yem deposu ve gübre çukurunun izinlendirme yazıları ruhsat veren ilgili kuruma gönderilmeli, söz konusu izin yazısının tarihi asıl yapılar için, Tarım Arazilerinin Korunması, Kullanılması ve Planlanmasına Dair Yönetmelik'in 12'inci maddesinin sekizinci fıkrası gereği verilen iki yıllık sürenin başlangıç tarihi olarak kabul edilmeli, projede yer alan asıl yapıların yapımının tamamlanmasından sonra "Bakıcı Evi" ile ilgili izin yazısı ruhsat merciine gönderilmeli ve söz konusu izin yazısının tarihi "Bakıcı Evi" için Tarım Arazilerinin Korunması, Kullanılması ve Planlanmasına Dair Yönetmelik'in 12'inci maddesinin sekizinci fıkrası gereği verilen iki yıllık sürenin başlangıç tarihi olarak kabul edilmeli, aynı işlem, 5403 sayılı Kanunun 13 ve 14'üncü maddesi kapsamında yapımına izin verilen tüm hayvancılık tesisleri için uygulanmalıdır. Asıl yapı olan ahır, ağıl ve kümes binası ile yem deposu ve gübre çukurundan önce yapıldığı tespit edilen bakıcı evleri tarım dışı kullanım faaliyeti olarak değerlendirilmeli ve Kanunun 21'inci maddesi kapsamında işlem yapılmalıdır.

(10) Damızlık kanatlı kümeslerinin müştemilatı olarak kabul edilen (Civciv Üretim Tesisleri) Kuluçkahanelerde, gerek döllü yumurta üretimi yapılan damızlık kanatlı kümeslerin, gerekse civciv çıkımı yapılan kuluçkahanenin (Civciv Üretim Tesislerinin) taşıması gereken asgari şartları ve bulunması gereken bölümleri "Kuluçkahane ve Damızlık Kanatlı İşletmeleri Yönetmeliği" nin 5 ve 7'nci maddelerinde belirlenmiş olup, kullanılacak olan teknik ekipmanlar ve ihtiyaç duyulan bölümler her tesis için kapasiteye göre farklılık göstereceğinden, proje detaylarının konu uzmanları tarafından hazırlanacak teknik rapor ile avan projede belirtilmesi ve İl Müdürlüklerinin ilgili şubesince uygun görüldükten sonra izinlendirme işlemleri yapılmalıdır.

(11) Haralarda (at üretimi ve yetiştiriciliği tesisleri) Hayvan Sağlığı, Gelişimi ve Refahı Yönünden Bulunması Gereken Müştemilatlar; ahır (tavla), padok (çim, kum ve tedavi amaçlı oksijen padoku), sundurma, manej (antrenman alanı), yem deposu (kaba yem, yataklık sap depolamak için kapalı veya yarı kapalı sundurma, kesif yemler içinde kapalı depo), gübre çukuru ve bakıcı evidir. Damızlık at işletmesi için olması gereken en az hayvan sayısı 10 baş kısraktır. Ahırlarda bulunan her bir boks (hayvan başına en az kapalı alan); her bir kısrak için 4m X 4m, yavrulama bölmesi 5m X 5m, aygır için ise 5m X 5m olmalıdır. Ahır (tavla) alanının % 6-7 si kadar bakıcı evi, % 7-8 i kadar yem deposu olmalı, padok (serbest gezinti alanı), bireysel boksun en az iki katı, manej (antrenman alanı) 3m X 6m olmalıdır. 10 baş damızlık kısrak bulunan işletmede mevcut hayvan sayısı 2 yıl sonunda; 10 adet damızlık kısrak (gebe veya boş), 10 Adet 6 aylıktan büyük tay, 10 adet 1 yaşından büyük tay olacağından ahırlar ortalama 40 boks kapasiteli olmalıdır.

(12) Solucan gübresi üretim tesisleri için ihtiyaç duyulan alan, kullanılacak hayvansal gübre kapasitesine göre değişmesi nedeniyle, 15 ton/gün hayvansal gübre kullanılarak 7 ton solucan maması elde edilen tesisler için 12 x 25=300 metrekare kapalı alana ihtiyaç vardır. Müştemilat olarak; temiz alan, kirli alan, kompostlama alanı, ısıl işlem ünitesi, paketleme ünitesi, depolama alanı, giyinme odası, yemekhane, büro, wc ve duş kabul edilmelidir.

(13) Evcil hayvanların ve bilimsel araştırmalarda kullanılan hayvanların üretim tesislerinde asıl üretim yapısı ile birlikte olması gereken müştemilat; veteriner odası, personel dinlenme odası, toplantı odası, wc, duş, ofis, ameliyathane, revir, karantina odası, dezenfeksiyon odası vb. amaçlar için taban alanı 150 metrekare, inşaat alanı 300 metrekareyi geçmeyecek şekilde yapılacak idari bina, taban alanı ve inşaat alanı 75 metrekareyi geçmeyecek şekilde yapılacak bakıcı evi, yem deposu, atık ve malzeme deposu, açık ve kapalı gezinti alanlarıdır. Bu taleplerle ilgili sunulan projeler, öncelikle "Ev ve Süs Hayvanlarının Üretim ve Satış, Barınma ve Eğitim Yerleri Hakkında Yönetmelik" ile "Deneysel ve Diğer Bilimsel Amaçlar İçin Kullanılan Hayvanların Refah ve Korunmasına Dair Yönetmelik" kapsamında il müdürlüğü ilgili birimi tarafından incelenir, uygun görüş verilmesi halinde değerlendirmeye alınır.

(14) İpek böceği üretim tesisi için 50 dekara kadar dikili arazi normuna uygun dut bahçesi dikim alanlarında toplam alanın % 10-12'lik bölümünün ipek böceği besleme evi, depo, ipek çekim odası ile 75 metrekare idari bina ve 75 metrekare bakıcı evi,

(15) Hayvancılık tesislerinde olması gereken gübre (deposu) çukurları, Tarımsal Kaynaklı Nitrat Kirliliğine Karşı Suların Korunması Yönetmeliği ve Sularda Tarımsal Faaliyetlerden Kaynaklanan Nitrat Kirliliğinin Önlenmesine Yönelik İyi Tarım Uygulamaları Kodu Tebliği (Tebliğ No: 2016/46) kapsamında değerlendirilerek EK: 14'teki cetvelle hesaplanacak ve projelendirilecektir.

(16) Mantar üretim tesisleri, 1 adet kuluçka odası, 2 adet üretim odası olmak üzere en az üç odadan oluşmalıdır.

a) 100 kg/gün kapasiteli modern mantar üretim tesisleri için (asıl tesis ve müştemilat için) 0,2-0,25 hektar alana ihtiyaç duyulmaktadır. Bu kapasitenin üstünde ve altındaki kapasiteler için oranlama yapılarak alan belirlenecektir. Müştemilat olarak; malzeme deposu, kompost hazırlama platformu, toprak sterilizasyon odası, pastörizasyon odası, misel ekim odası, kuluçka odası, üretim odası, soğuk hava deposu, mantar temizleme ve paketleme odası, makine ve kazan dairesi, işçi odası, idari büro, wc ve duş kabul edilmelidir.

b) 25 kg/gün kapasitenin altındaki üretim tesisleri için oranlama yapılmadan, kuluçka ve üretim odası alanı 250 metrekarenin altında ise bu alanın iki katı asıl tesis alanı olarak hesaplanacaktır.

(17) Üreticinin bitkisel üretimden elde ettiği ürünü için ihtiyaç duyduğu tarımsal amaçlı depoların alanı; üreticinin gerçek kişi olması halinde aileye ait aynı ilçe sınırları içindeki tarım arazisi varlığının, tüzel kişilik olması halinde ise tüzel kişiliğe ait aynı ilçe sınırları içindeki tarım arazisi varlığının % 1 ini geçemez. Tarımsal amaçlı depo, aynı ilçe sınırları içerisindeki toplam arazi varlığının asgari tarımsal arazi büyüklüğünü sağlaması durumunda bir parsel üzerinde yapılmasına izin verilebilir. Kiralama ve sözleşmeli üretim yapılan araziler tarımsal amaçlı depo alanı hesabında dikkate alınmaz. Arazi varlığı hesabında, hisseli parsellerde hisse oranı hesaba dâhil edilir. Proje teknik raporunda belirtilen proje gerekçeleri il müdürlüğünce incelenerek ihtiyaç olduğu belirlenen talepler değerlendirmeye alınır.

(18) Üretici örgütleri tarafından üyelerinin ihtiyacı olan depolar, örgüte üye çiftçilerin arazi varlığının % 1'ine kurulabilir. Bu şekilde izin verilen örgütün üyeleri, ayrıca bu amaçla talepte bulunamazlar.

(19) Tarımsal amaçlı yapı kapsamında yapılmak istenen ve güneş enerjisinden elektrik üretilmesini sağlayan sulama amaçlı sabit GES talepleri aşağıdaki kriterlere göre değerlendirilecektir.

a) Arazi sınıfının marjinal tarım arazisi (TA) olması durumunda;

Talep sahibi gerçek veya tüzel kişinin (üretici örgüt üyeleri ve şirket ortaklarına ait) aynı ilçe sınırları içinde, aynı veya farklı köylerde/mahallelerde bulunan sulama amaçlı kuyunun/kuyuların veya yerüstü suları için yapılan pompaj tesislerinin; DSİ'den izinli olması, sulama kapasitesi ile ne kadar alanı sulayabileceği hususunda ilgili DSİ müdürlüğünden yazılı görüş alınması, parselin mümkün olduğunca bitkisel üretime engel olmayacak kısmı üzerine kurulması şartıyla, kuyu/ kuyuların veya yerüstü suları için yapılan pompaj tesislerinin sulayabildiği arazinin en fazla % 1,5'i kadar alana, alternatif alan aranmaksızın parsellerden biri üzerinde toplu olarak kurulmasına izin verilebilir. Diğer tarımsal amaçlı yapılarda tesisin ihtiyacı kadar enerji için GES talep edilmesi durumunda tesisin öncelikle çatısına, yetmemesi durumunda tesis alanının en fazla % 1,5'i kadar zemine yapılmasına izin verilebilir.

b) Arazi sınıfının mutlak, özel ürün veya dikili tarım arazisi olması durumunda; Talep sahibi gerçek veya tüzel kişinin (üretici örgüt üyeleri ve şirket ortaklarına ait) aynı ilçe sınırları içinde, aynı veya farklı köylerde/mahallelerde bulunan sulama amaçlı kuyunun/kuyuların veya yerüstü suları için yapılan pompaj tesislerinin DSİ'den izinli olması, sulama kapasitesi ile ne kadar alanı sulayabileceği hususunda ilgili DSİ müdürlüğünden yazılı görüş alınması, talep sahibine ait aynı enerji dağıtım bölgesi sınırları içerisinde toplam 20 hektar ve üzerinde tarım arazisi bulunması, parselin mümkün olduğunca bitkisel üretime engel olmayacak kısmı üzerine kurulması şartıyla, kuyu/kuyuların veya yerüstü suları için yapılan pompaj tesislerinin sulayabildiği toplam arazinin en fazla % 1,5'i kadar alana, alternatif alan aranmaksızın parsellerin biri üzerinde toplu olarak kurulmasına izin verilebilir. Diğer tarımsal amaçlı yapılarda tesisin ihtiyacı kadar enerji için GES talep edilmesi durumunda, Ek-16'daki tabloya göre tesisin çatısına yapılmasına izin verilebilir.

c) Hisseli arazilerde yapılmak istenen sulama amaçlı GES'ler için diğer hissedarlardan muvafakatname alınmalı ve müracaat sahibinin hissesine düşen miktar alan hesabına dâhil edilmeli, kiralanan araziler ise toplam arazi varlığı hesabına dâhil edilmez. Kurulumuna izin verilecek sulama amaçlı GES kiralık alan üzerine kurulabilir.

ç) Talep sahibine ait aynı enerji dağıtım bölgesi sınırları içerisinde toplam 20 hektardan az tarım arazisi bulunması durumunda, tarımsal amaçlı sulamalarda modern basınçlı bireysel sulama sistemlerinin üreticiler tarafından kullanımının yaygınlaştırılarak daha kaliteli ve pazar isteklerine uygun bitkisel üretimin yapılmasını sağlamak ve üreticilerin kırsal alanda gelir düzeyini yükseltmek amacıyla geliştirilen, sabit olmadan kurulabilen, istenildiği zaman katlanıp taşınabilen "sulama amaçlı seyyar GES'ler" arazinin bitkisel üretim fonksiyonunu kazı/dolgu yapılarak veya beton atılarak kısmen veya tamamen ortadan kaldırmadan kurulabilir.

d) Tarımsal amaçlı yapının müştemilatı olarak yapılmak istenen güneş enerjisinden elektrik üretilmesini sağlayan (GES) tesisler tarımsal amaçlı yapıların müştemilatı olarak değerlendirilmeli ve talep planlayıcı kuruluş (Belediye veya İl Özel İdaresi) üzerinden alınabilir veya doğrudan İl Tarım ve Orman Müdürlüklerine yapılabilir.

e) GES talebinde bulunan müracaat sahibi tarafından, ilgili meslek odasına kayıtlı olan elektrik mühendisine; DSİ biriminden alınan yazılı görüş ile uyumlu olacak şekilde, sulama amaçlı kuyu/kuyular ile yerüstü suları için yapılan pompaj tesislerinin veya tarımsal amaçlı yapının enerji ihtiyacını, bu enerji ihtiyacı için hangi özellikte kaç adet güneş paneline ihtiyaç olduğunu ve kurulacak olan GES için ne kadar alan gerektiğini belirtilen rapor hazırlatılmalıdır.

f) Güneş enerjisinden elektrik üreterek gelir elde etmek maksadıyla tarımsal üretimden vazgeçilmeyeceğine dair talep sahibinden Ek-15'te yer alan noter taahhütnamesi alınır. Taahhütnameye uyulmadığının tespit edilmesi durumunda verilen izin iptal edilerek ilgili şebeke işletmecisine ve EPDK'ya bildirimde bulunulur.

(20) Alt katı tarımsal amaçlı depo üstü bağ evi taleplerinde, parsel büyüklüğünün asgari tarımsal arazi büyüklüğünde olması şartıyla, toplam arazi varlığının % 1'i kadar tarımsal amaçlı depo üstü 75 metrekare bağ evi yapılabilir.

(21) En az 50 arılı kovana sahip arıcılık yapılması şartıyla, bal sağım/saklama ve arıcılık malzeme depolaması için bir işletmeye 50 metrekare kapalı alanda (işletmeye ilave her 50 arılı kovanlık için ilave 10 metrekare alan) arıhane veya arı kışlatma evi tarımsal yapı olarak değerlendirilir.

(22) Hayvanların geçici barınması için ahır/ağıl olarak ihtiyaç duyulan çadır tipi yapılar, arazide kazı-dolgu yapılmadan, beton atılmadan, bitkisel üretime engel olmayacak şekilde sabit olmadan sökülüp takılabilir ve istenildiği zaman kaldırılarak taşınabilir tarzda toprak zemin üzerine yapılması şartıyla, TAD Portala girişi yapılmadan kurulmasında sakınca olmadığı ilgilisine bildirilir. Müştemilat yapılmasına izin verilmez.

(23) Lisans Belgesi bulunan lisanslı depo taleplerinde, araç yolu, idari bina, çiftçi dinlenme odası, kantar ve laboratuvar, güvenlik odası, teremi alanı, kule alanı gibi yapılar müştemilat kabul edilecektir.

(24) Parseldeki tarımsal amaçlı yapıya ulaşım yolu müştemilat olarak kabul edilir.

(25) Tarımsal amaçlı yapı müracaatlarında, serbest müşavirlik mühendislik büro tescil belgesi olan ziraat mühendisi tarafından hazırlanan Ek-17'deki avan proje ve EK-12'deki proje teknik raporu dosyasına eklenecektir.

(26) Kanunun 13'üncü maddesi üçüncü fıkrasında yer alan "Tarımsal amaçlı yapılar için, projesine uyulması şartıyla ihtiyaç duyulan miktarda her sınıf ve özellikteki tarım arazisi valilik izni ile kullanılır" hükmü ve Tarım Arazilerinin Korunması, Kullanılması ve Planlanmasına Dair Yönetmeliğin 3'üncü maddesi (v) bendinde yer alan "Tarımsal arazi kullanım bütünlüğü" tanımı dikkate alınarak, büyük ova koruma alanı içinde veya dışındaki tarımsal amaçlı yapı talepleri için, tarımsal kullanım bütünlüğü aranmayacaktır. Tarımsal amaçlı yapılar tarım dışı amaçlı kullanımlara emsal teşkil etmeyecektir.

(27) Büyük ova koruma alanı içerisinde, tarım arazilerini kiralayarak yapılmak istenen tarımsal amaçlı yapı taleplerinde;

a) Kiralamanın büyük ova koruma alanı ilanı içinde ve dışında olması durumunda, kiralamanın veya üst kullanım hakkının en az on yıl olması, tapunun beyanlar hanesine işlenmesi ve talep sahibinin (ailenin) aynı ilçe sınırları içinde büyük ova koruma alanı dışında parselinin bulunmaması şartıyla izinlendirme yapılabilir.

b) Kiralanan hazine arazilerinde, yapılacak tarımsal amaçlı yapılar için Milli Emlak Müdürlüğünden sakınca olmadığına dair yazı alınarak dosyasına eklenecektir.

(28) Kanunun 13 ve 14'üncü maddeleri kapsamında Afyonkarahisar, Aksaray, Amasya, Ankara, Antalya, Aydın, Balıkesir, Burdur, Bursa, Çanakkale, Çorum, Denizli, Edirne, Elazığ, Erzurum, Hatay, İstanbul, İzmir, Karaman, Kayseri, Kırklareli, Kırşehir, Kocaeli, Konya, Manisa, Mardin, Mersin, Muğla, Muş, Nevşehir, Niğde, Sakarya, Şanlıurfa, Tekirdağ, Uşak, Yalova, Yozgat illeri sınırları içinde yapılmak istenen ve Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü tarafından kapalı su havzası olarak ilan edilen su kısıtının bulunduğu arazilerde,1'inci fıkrada belirtilen hayvancılık tesisleri ile tarımsal ürün yıkama tesislerinin ihtiyaç duyduğu suyun şebeke suyundan karşılanacak olması durumunda ilgili idareden (il özel idaresi veya belediyelerden) şebeke suyunun kullanılabileceğine dair yazının veya kaynağının yer altı ve yer üstü sular olması durumunda ise "Su Tahsisleri Hakkında Yönetmelik" gereği ilgili DSİ'den suyun tahsis edilebileceğine dair yazının talep sahibi tarafından alınarak müracaat dosyasına eklenmelidir. Hayvancılık tesisleri için gerekli olan suyun taşıma su ile karşılanacağının belirtilmesi durumunda, kabul edilmemelidir.

Arazi sınıfı

(1) Tarım arazilerinin amacı doğrultusunda kullanımının sağlanması için tarımsal üretimde kullanımdaki önemine göre sınıflandırılması EK-1'de yer alan standartlara uygun olarak yapılır. Bu sınıflama daha çok tarım arazilerinin amaç dışı kullanımının önlenmesi amacıyla geliştirilmiş olup, Kanunda yer alan tarım arazilerinin amacı dışında kullanımının önlenmesi çalışmalarında bu sınıflama standardı kullanılacaktır.

(2) Tarım dışı alanlar Kanunun 3'üncü maddesi (i) bendinde tanımlanmıştır. Bu kapsamda üzerinde 5 cm den daha az nebati toprak bulunan araziler veya yıllık yağış ortalaması 574 mm/yıldan fazla olan bölgelerde % 30 dan fazla eğime sahip araziler, yıllık yağış ortalaması 574 mm/yıldan az olan bölgelerde % 20 den fazla eğime sahip olan alanlar (dikili alanlar hariç) tarım dışı alan olarak tanımlanır.

(3) Başvuru yapılan alan tescil harici alanlardan olması halinde; 4342 sayılı Kanun kapsamında görüş alındıktan sonra arazi incelemesi yapılarak Kanunun 3/i maddesinde sayılan arazilerden olmaması durumunda, Genelge ekinde bulunan "Tarım Arazilerinin Sınıflamasında Kullanılacak Standartlar" esas alınarak arazi sınıfı belirlenir ve Kanun kapsamında işlemlere devam edilir.

(4) Talep konusu arazinin doğal durumunun tamamının kazı, dolgu veya yapılaşma ile bozulması durumunda etüt, toprak ve topoğrafik özellikleri benzer olan komşu araziden ve Bakanlık veri tabanında yer alan etüt haritaları ve diğer verilerden yararlanılarak yapılır.

(5) Tarımsal Arazilerin Mülkiyetinin Devrine İlişkin Yönetmelik'in ekinde yer alan Ek-2'deki tabloda cinsi ve sayısı yazılı ağaç, fidan veya kök bulunan çok yıllık ağaç, ağaççık ve çalı formunda bitkilerin bulunduğu yerler dikili tarım arazisi olarak kabul edilir. Tabloda yer alan zeytin ağacı sayısıarazinin dikili kabul edilebilmesi için belirlenen sayı olup, daha önce tesis edilen alanlarda ise 3573 sayılı Kanun kapsamında kabul edilmesi gereken ağaç sayısı 10 olarak değerlendirilecektir. Halihazır kullanım ile tapu vasfının farklı olması halinde, vasıf değişikliği işlemi talep edilir.

(6) Bakanlık birimleri tarafından sınıfı dikili tarım arazisi olarak tespit yapılan arazi ile tapuda dikili arazi vasfı kazanan arazinin, dikili formda yer alan ağaç, ağaççık ve çalı türlerinin ekonomik ömrü tamamlanmadan (doğal afet, hastalık veya mücbir sebep dışında) beş yıl süre ile sınıfı değiştirilmez.

(7) Dikili tarım arazilerinde; ekonomik üretim yapılıp yapılmadığı, yapılmıyorsa nedenleri (arazi bozulması, verimlilik yaşı, sayısı, uygulanan tarım tekniği vb.), etüt raporunda açıklanacaktır. Ekonomik yaşını tamamladığı veya ekonomik üretim yapılamayan dikili tarım arazileri toprak ve topoğrafik özellikleri incelenerek sınıfı belirlenir.

(8) Arazı kullanım planlaması yapılan alanlarda plan hükümlerine uyulacaktır.

Kamu yararı kararı

(1) Kamu yararı kararı belgelerinin bakan tarafından imzalı olması zorunludur. 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununa dayalı Bakan veya Cumhurbaşkanı Kararı ile alınan kamu yararı kararı belgeleri de Kanun kapsamında kabul edilecektir. Kamulaştırmaya veya acele kamulaştırmaya yönelik Cumhurbaşkanı Kararı kamu yararı kararı ve ortaklaşa kamu yararı kararı kabul edilecektir.

Ancak, 6446 sayılı Kanunun 19 uncu maddesi kapsamında elektrik piyasasında üretim ve dağıtım faaliyetleri yatırımlarında, EPDK tarafından 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'na göre alınan kamu yararı kararı yerine geçen lüzum kararları, Kanunun 13 üncü maddesi gereğince istenen kamu yararı kararı olarak değerlendirilecek, aynı lüzum kararları, Kanunun 14 üncü maddesinde belirtilen ilgili bakanlıkça alınması gereken kamu yararı kararı sayılmayacaktır.

(2) Tarımsal amaçlı entegre tesis taleplerinde, Bakanlık Makamından kamu yararı kararı alınabilmesi için, il müdürlüklerince Tarımsal Altyapı ve Arazi Değerlendirme Şube Müdürlüğü dışında, başvuru konusu ile ilgili şube müdürlüğü uzmanlarından oluşacak en az iki teknik personel tarafından EK-2 de yer alan formata uygun olarak, yapılacak faaliyetin talep edilen alanda yapılmasının gerekçelerinin açıklandığı "Kamu Yararı Kararı Teknik Raporu" hazırlanacak, rapor ilgili şube müdürü tarafından kontrol edilip il müdürü tarafından onaylandıktan sonra dosyası ile birlikte Bakanlığa gönderilecektir. Bu rapor, kamu yararı kararı onayı için Bakanlık Makamına sunulacaktır

(3) Diğer Bakanlıkların görev alanına giren tarım dışı amaçla kullanım talepleri için alınacak kamu yararı kararlarında Kamu Yararı Kararı Teknik Raporu, kararı veren Bakanlığın takdirinde olduğundan kamu yararı kararının ekinde teknik rapor bulunmaması durumunda da kamu yararı kararı geçerli kabul edilecektir.

(4) Kamu yararı kararı belgesi, talebin kurul gündemine alınmasında ön şart olmayıp, Bakanlıkça nihai kararın verilmesinde istenen belgelerden birisidir. Bu nedenle talep olması halinde müracaatlar, tarımsal kullanım bütünlüğünün bozulmaması ve DSİ kurum görüşünün (arazi toplulaştırma projesi, taşkın vb.) sakınca bulunmaması şartıyla, kamu yararı kararı belgesi olmadan da Kurul gündemine alınacaktır. Talep dosyasında, daha önceden alınmış kamu yararı kararı bulunmaması halinde, Kurul kararından sonra, kamu yararı kararı alınması gerektiği talep sahibine valilik tarafından bildirilir.

Toprak koruma kurulu

(1) Toprak koruma kurulu üyeleri, Kanun ve Yönetmelikte belirtildiği üzere Ek-3 de yer alan tabloya göre belirlenecektir. Kamu kurum yöneticilerinin kurul üyesi olması halinde herhangi bir sebeple görevde bulunmaması durumunda yerine vekâlet edenler Kurula katılacaktır. Kurula, toprak koruma konularında ulusal ölçekte faaliyette bulunan sivil toplum kuruluşu temsilcisi ile TOBB, TZOB, ZMO, Üniversite temsilcileri için birer yedek üye de belirlenir, asil üyenin Kurula katılamaması durumunda yerine yedek üye katılır.

(2) Kurulda birden fazla konunun görüşülmesi ve görüşülecek konular arasında belediye sınırları (mücavir alan dâhil) içerisinde ve dışında alanlar olması halinde, belediye temsilcisi ve il özel idaresi temsilcisi birlikte kurula katılacak, belediye temsilcisi ile il özel idaresi temsilcisinin oy kullandığı gündem konuları kurul defterine ayrı ayrı yazılacaktır. Kurul görüşleri dijital olarak yazılması durumunda, çıktısı alınarak Kurul defterine yapıştırılır ve çıktı ile defter birlikte mühürlenir.

(3) Kurula katılacak üniversite temsilcisi ziraat fakültesinden, ziraat fakültesi bulunmayan illerde ise arazi yönetimi konusunda eğitim veren fakültelerden seçilecektir.

(4) Özel kanunlarla koruma altına alınmış alanlar, DSİ ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının talep alanında projesi olması halinde, ilgili kurum temsilcisi de Kurula dâhil edilir.

(5) Kanunun 5 inci maddesinde "Her ilde, valinin başkanlığında…" ifadesi yer aldığından ve Danıştay içtihatlarında "Yasayla bir makama verilmiş yetkilerin bu makamca başka makama devri ya da başka makamlarca kullanılmasına izin verilmesinin mümkün ve geçerli olmadığı kabul edildiğinden" şeklindeki Bakanlık Rehberlik ve Teftiş Başkanlığı ile mülga Hukuk Müşavirliği görüşleri doğrultusunda, toprak koruma kurullarına valilerin başkanlık etmesi gerekmektedir. Ancak valinin başkanlık edemediği Kurul görüşlerinin değerlendirmeye alınabilmesi için Kurul görüşlerinin yer aldığı sayfanın altına "Uygundur" notu düşülerek il valisince onaylanması gerekmektedir. Bu nedenle, vali tarafından imzalanmayan Kurul görüşleri değerlendirmeye alınmayacaktır.

(6) Etüt raporunda, "tespit edilen alternatif alanların kurul tarafından değerlendirilmesi uygun olacaktır" ibaresi bulunması halinde, tespit edilen alanlar etüt haritasında gösterilerek kurul görüşüne sunulacak, alternatif olup olmayacağı gerekçesi açıklanarak, Kurul tarafından karara bağlanacaktır. Alternatif alan değerlendirmesinde gerekçesi bulunmayan Kurul görüşleri Bakanlık tarafından iade edilecektir.

(7) Üyelerin olumsuz görüşlerinin gerekçesi toplantı bitmeden yazılı olarak alınacak, bu gerekçenin alternatif alan ile ilgili olması halinde, bu gerekçe Kurul tarafından görüşülerek karara bağlanacaktır.

(8) Kurulun üye tam sayısı ile toplanması esastır, ancak zorunluluk halinde en az altı üye ile toplanabilir. Kurul üyelerinin geçerli bir mazeretinin valilikçe uygun görülmesi hali zorunluluk kabul edilir. Kamuya ait enerji ve ulaşım yatırım projelerinde Kurul, kararları toplantıya katılan üyelerin çoğunluğu ile de alabilir. Bu şekilde alınan görüşün geçerli olabilmesi için kurulun en az altı üye ile toplanması ve aynı yönde dört oyun bulunması zorunludur. Kurul üyeleri, sekretarya tarafından olağan toplantılardan en az üç gün önce gündem hakkında bilgilendirilir.

(9) Kurul, Kanunun 19, 20 ve 21'inci maddesi kapsamındaki işlemler ile ilgili görüş oluşturabilir.

Etüt Raporlarının hazırlanması ve değerlendirilmesi

(1) Arazi etüt raporları, arazi sınıfı, kullanım şekilleri, diğer tarımsal özellikleri ile çevre arazilerle ilişkisi TAD Portal ve mahallinde yapılan inceleme sonucu Ek-4'te yer alan formata göre TAD portal üzerinden hazırlanacaktır.

(2) Arazi etüt raporu, Bakanlığın hizmet içi eğitiminden geçmiş en az iki ziraat mühendisi tarafından hazırlanır ve şube müdürü tarafından kontrol edilerek il müdürü onayına sunulur. Bu raporda, alternatif alan değerlendirmesi için tarımsal potansiyeli düşük alanlar ile toprak koruma projesine ihtiyaç olup olmadığı açık olarak belirtilir, ihtiyaç duyulması halinde projede hangi tedbirlere yer verilmesi gerektiği, ihtiyaç duyulmaması halinde neden ihtiyaç duyulmadığı açıklanacaktır.

(3) Zeminde tarımsal faaliyetlerin devamına izin verilen, arazinin üst veya alt kullanımı (irtifak tesisi) ile ilgili iletim hattı (sabit tesisler hariç) güzergâhında kalan arazilerin "Tarım dışı amaçlı" izinlendirilmesine gerek bulunmamaktadır. Ancak, hat geçirilmesi sırasında zorunlu olarak kazı-dolgu işlemi yapılan doğalgaz güzergâhında, kazı ile elde edilen doğal malzemenin doğal yapı ile uyumlu bir şekilde tekrar yerine konulması işlemi için "toprak koruma projesi" istenecektir.

(4) Arazi etüt raporlarında birbirleri ile çelişkili ifadeler yer almayacak ve yapılan faaliyetin tarımsal kullanım bütünlüğünü bozup bozmayacağı, Yönetmeliğin 3/(v) bendinde yer alan tanımdaki kriterler gözetilerek, belirlenecektir. Tarımsal kullanım bütünlüğünün bozulması durumunda, talep reddedilecek ve kurul gündemine alınmayacaktır. Planlı alana, karayoluna, köy/mahalle ulaşım yoluna (kadastral yol hariç) veya tarım dışı alana ve orman alanına sınırdaş olan arazilerde tarımsal arazi kullanım bütünlüğü bulunmamaktadır. Ancak, çevresinde bulunan tarım arazilerinin tamamının tarımsal üretime uygun olması halinde mevcutta tarımsal üretim yapılmasa dahi tarımsal bütünlük bulunduğu kabul edilir.

(5) Arazi toplulaştırma projesi bulunan alanlarda yapılan tarımsal veya tarım dışı amaçlı kullanım taleplerinde, proje başlamış ve devam ediyorsa tapuya tescil işlemi tamamlanıncaya kadar proje açısından sakınca bulunup bulunmadığı konusunda ilgili birim veya kurumdan görüş alınacaktır. Proje açısından uygun olmadığının bildirilmesi durumunda, etüt raporu düzenlenmeksizin, talep valilik tarafından reddedilecek ve Kurul gündemine alınmayacaktır.

(6) Etüt raporlarında, tarımsal kullanım bütünlüğünü bozduğu belirlenen talepler, kurul gündemine alınmayacaktır. Bu talepler valilik tarafından doğrudan reddedilecektir. 3213 sayılı Maden Kanunu'nun 2'nci maddesinde sayılan I'inci grup madenler hariç, madenlerin doğada bulunduğu yerler sınırlı olmasından dolayı alternatif alanın bulunmaması nedeniyle, bu madenlerin arama ve çıkarılması faaliyetleri için alternatif alan araştırması ve tarımsal kullanım bütünlüğü şartı aranmayacaktır.

(7) Kanun kapsamında, tarım dışı amaçla kullanılmak üzere talep edilen arazi sınıfının mutlak tarım arazisi, özel ürün arazisi, dikili tarım arazisi veya sulu tarım arazisi olması halinde, kamu yatırımları hariç, doğrudan valilikçe reddedilecek, talep sahibinin yazılı istekte bulunması halinde, tarımsal kullanım bütünlüğünün bozulmaması ve toplulaştırma projesi açısından sakınca bulunmaması halinde Kurul gündemine alınacaktır.

(8) Kanunda yer alan sulu tarım arazisi tanımı dikkate alınarak; etüdün yapıldığı tarih esas alınarak, su kaynağı bulunması halinde tarımı yapılan bitkilerin ihtiyaç duyduğu suyun kaynağından alınarak yeterli miktarda ve kontrollü bir şekilde karşılanamayan alanlar kuru tarım arazisi olarak değerlendirilecektir. Arazinin sulu/kuru değerlendirilmesinde tereddüt olması halinde DSİ, il özel idaresi, büyükşehir belediyesi veya tesisi işleten birimden (kurum/kuruluş/birlik/kooperatif gibi) talep alanının fiilen sulanıp sulanmadığı sorulabilir.

(9) Kanunun 3'üncü maddesi (i) bendinde ifade edilen tarım dışı alanlar, TAD Portalden ön inceleme veya etüt raporu ile belirlenir. Bu alanlar için Kanunun 13 veya 14'üncü maddesi kapsamında yapılacak işlem olmadığı ilgilisine doğrudan valilikçe bildirilir. Tarım dışı alanların sınırları çizilip TAD Portale işlenir.

(10) Plan veya ruhsat zorunluluğu olan arazi kullanımına ilişkin verilen izinler, tebliğ tarihinden itibaren iki yıl içerisinde, tarım dışı amaçlı kullanımlarda planların onaylanmaması, tarımsal amaçlı yapılarda ise ruhsata bağlanmaması durumunda, geçersiz kabul edilir. Bu durum görüş yazısında belirtilecektir. Verilen izinlerin süresi içerisinde ruhsata veya plana bağlanamaması nedeniyle yeniden izin talep edilmesi durumunda, talep içeriğinin değişmemesi şartıyla, kurul görüşü alınması gereken taleplerde işlemlere kurul aşamasından devam edilir, kamu yararı kararı alınmış ise geçerli kabul edilir. Ancak arazinin yerinde kontrolü yapılarak yapılaşma, kazı veya dolgu ile doğal durumunun bozulduğunun tespiti halinde Kanunun 20, 21'inci maddesindeki işlemler yürütülür.

(11) Yönetmeliğin 12'nci maddesi yedinci fıkrası kapsamında kamu yararı kararı alınarak izin verilen alanlar hariç, kamu yararı kararına dayalı olarak izinlendirilen alanlar izinlendirme amacı doğrultusunda kullanılmak zorunda olup amaç değişikliği yapılmak istenmesi durumunda Kanun kapsamında yeniden izin alınması gerekmektedir. Bu durum görüş yazısında belirtilecek, amacı dışında kullanıldığının tespit edilmesi durumunda Kanunun 21 inci maddesine göre işlemler yapılır. Bu hüküm 04/11/2020 tarihinden önce izinlendirilen ve ruhsat veya onay işlemleri tamamlanmış alanlara uygulanmaz.

(12) İlgili mevzuatı gereği ruhsat veya plan zorunluluğu bulunmayan taleplere (sera, bağ evi, maden, ENH vb.) ait onay işlemleri iki yıllık süre içerisinde tamamlanmadığı takdirde Bakanlığımız görüşü geçersiz sayılır.

(13) Bakanlıkça değerlendirilecek müracaatların dosyasında olması gereken belgeler;

a) Tarımsal amaçlı yapı talepleri için; Müracaat dilekçesi veya yazısı, onaylı arazi etüt raporu, kurul görüşü varsa şerh gerekçeleri ile birlikte, talep konusu kadastral parselleri ve tesisin yerleşimini gösteren KML/KMZ uzantılı uydu görüntüsü, DSİ kurum görüşü, proje teknik raporu, ölçekli ve ölçülendirilmiş avan proje, noter onaylı taahhütname, soğuk hava deposu taleplerinde ilçenin kapasite raporu, arazi fotoğrafları, DSİ kapalı havzalarında kalan hayvancılık ve tarımsal ürün yıkama tesisleri için su tahsis yazısı, varsa diğer kurum ve kuruluşların görüş yazısı, hisseli arazilerde yapılacak olan bağ evleri için noter onaylı muvafakatname, Ek-19'daki bilgi notu gibi belgeler, TAD Portale giriş numarasının yazılı olduğu talep üst yazısı ekinde Bakanlığa gönderilecektir.

b) Tarım dışı amaçlı arazi kullanımı için; Başvuru evrakı, onaylı arazi etüt raporu, varsa şerh gerekçeleri ile birlikte kurul görüşü, kamu yararı kararı gerektiren talepler için kamu yararı kararı, imar planları ile köy yerleşik alan talepleri için nüfus projeksiyonunun da yapıldığı planlamaya esas gerekçe raporu, plan fonksiyonlarını, arazi sınıfı, kadastral parsellerin gösteren sayısal (KML/KMZ vb.) uydu verisi, Bakanlık tarafından alınacak kamu yararı kararı için il müdürlüğü ilgili şube teknik personeli tarafından hazırlanan kamu yararı kararına esas teknik rapor, arazi toplulaştırma projesi bulunan alanlarda yapılan taleplerde, proje başlamış ve devam ediyorsa tapuya tescil işlemi tamamlanıncaya kadar proje açısından sakınca bulunup bulunmadığı konusunda ilgili birim veya kurumdan alınan görüş, muvafakatname alınması gereken talepler için alınan muvafakatname, DSİ kurum görüşü, Ek-18'daki bilgi notu, gibi bilgi ve belgeler dosya ekinde Bakanlığa gönderilecektir.

(14) Yapılan müracaatlar ile ilgili eksik bilgi ve belgelerden, kamu kurumlarından alınacaklar 6 ay içinde, diğer belgeler 3 ay içinde tamamlanır, bu sürede tamamlanmayan dosya değerlendirmeye alınmaz ve ilgilisine iade edilir. Eksik belge tamamlandıktan sonra, mevzuatta meydana gelen değişiklikler dikkate alınarak, işlemlere kaldığı yerden devam edilir.

(15) Verilen izinlerin plana veya ruhsata bağlandığı tarihten itibaren ilgili idare bu durumu bir ay içerisinde İl Müdürlüğüne bildirir. Bu hüküm görüş yazısında belirtilir.

Alternatif alan değerlendirmesi

(1) Tarım arazileri, bu Kanunda belirtilen istisnalar hariç olmak üzere, arazi kullanım plânlarında belirtilen amaçları dışında kullanılamaz. Arazi kullanım planlaması yapılan alanlarda amaç dışı kullanımlara ayrılan yerler bulunması halinde, bu alanlar alternatif olarak kullanılacaktır.

(2) Tarım dışı amaçlı arazi kullanımı için öncelikli alternatif alan, yapılacak faaliyet için talep edilen il (büyükşehirlerde ilçe, diğer illerde merkez), ilçe ve/veya köyde mevcut planlı alanlardır. Bu nedenle, alternatif alan değerlendirmesi yapmadan önce konut, spor tesisi, ticari tesis, sağlık tesisi, eğitim tesisi, ibadet yeri taleplerinde belediye başkanlığından, sanayi tesisi taleplerinde ilçede veya ilde bulunan organize sanayi bölgesi yönetiminden; planlı alanda, söz konusu faaliyetin yapılabileceği uygun alan bulunup bulunmadığı sorulacaktır. Uygun alan bulunduğunun bildirilmesi halinde talebin buraya yönlendirilmesi zorunludur. Bu durumda etüt raporu hazırlanmaksızın talep reddedilecektir. Ancak, talep sahibi tarafından planlı alanlarda alternatif alan bulunmadığının belgelenmesi halinde, iş ve işlemlere devam edilir.

(3) İlgili idarece alternatif alan bulunmadığının bildirilmesi halinde, her tür plan talebi ile ilgili olarak, tarımsal potansiyeli daha düşük alanlardan karşılanıp karşılanamayacağı hususlarının araştırılması gerekmektedir. Tarımsal potansiyeli daha düşük alan araştırması talebin yapıldığı köy veya mahallenin idari sınırları içinde yapılacaktır. Alternatif olabilecek alanlar, arazi etüt raporlarında tespit edilecek ve bu alanlar harita üzerinde gösterilecektir. Tespit edilen bu alternatif alanların talep edilen amaç doğrultusunda kullanılıp kullanılamayacağı veya bu alanların planlamaya uygun olup olamayacağı sadece tarım ve toprak uzmanları tarafından değil, planlamayı yapan kurum mevzuatları ile belirlenen yerin plan bütünlüğü, iklim, topografya, jeoloji, jeofizik, deprem ve doğal afetler ile teknik ve ekonomik gereksinmeler yönünden de etkilerinin araştırılarak uygunluğunun belirlenmesi gerekmektedir. Bu itibarla planlama ihtiyaçları, arazinin tarımsal sınıflaması yanında depremsellik, feyezan, heyelan, kamu güvenliği ve plan bütünlüğü gibi çok yönlü bir yaklaşımla ele alınmalıdır. Bu nedenle, tarım arazilerinin amaç dışı kullanım taleplerinde, ihtiyaç duyulması halinde planlayıcı kuruluşlardan alınacak belge veya talep sahibinin gerekçeleri de dikkate alınarak alternatif alan değerlendirmesinin çok disiplinli katılımcı anlayışla oluşturulan toprak koruma kurulu tarafından incelenerek alternatif olup olamayacağına karar verilecektir.

(4) Tarımsal amaçlı yapı talepleri için, büyük ova koruma alanlarında alternatif alan değerlendirmesinde, talebin öncelikle ova sınırları dışındaki yatırımcıya ait arazilerden karşılanması esastır. Talebin büyük ova koruma alanı dışından karşılanamaması durumunda, alternatif alanlar öncelikle büyük ova sınırları içerisinde kalan ve bu amaç için planlı alanlarda uygun yer bulunup bulunmadığına bakılır. Uygun alan bulunmaması halinde, gerçek veya tüzel kişiler için, aynı ilçe idari sınırları içerisinde büyük ova koruma alanı dışında ve/veya büyük ova koruma alanı içinde tarımsal üretim potansiyeli düşük alanlarda arazisinin bulunmaması durumunda ise bu tür talepler için alternatif alan bulunmadığı kabul edilir. Alternatif alan araştırmasında hisseli parseller değerlendirmeye alınmaz. Bakanlığa gönderilen dosyada "Tarım Arazileri Değerlendirme Sistemi(TAD Portal)" üzerinden sorgulama sonucu ailenin veya tüzel kişinin mülkiyetinde bulunan tarım arazisi listesi bulunacaktır. Teknik gerekçelerle alternatif alan bulunmadığının belirtilmesi halinde bu teknik gerekçeler açıklanacaktır.

(5) Tarım dışı amaçlı arazi kullanım talebinin büyük ova koruma alanı dışından karşılanamaması durumunda, alternatif alanlar öncelikle büyük ova sınırları içerisinde bu amaç için planlanmış alanlardan (yerleşim, sanayi, ticaret, turizm vb.), tarım dışı alanlardan veya tarımsal üretim potansiyeli düşük alanlardan karşılanacaktır.

(6) Sera ve bağ evinin yapılış amacı dikkate alındığında, bu talepler için alternatif alan bulunmadığı kabul edilecektir.

(7) Güneş enerji santralleri, rüzgâr enerji santralleri ile özellikleri ve kurulabilecekleri alanlar göz önüne alınarak, bu enerji yatırımları için alternatif alan araştırması yapılmayacak ve tarımsal kullanım bütünlüğü şartı aranmayacaktır. Yine doğalgaz ve petrol arama ile enerji iletim hattı ve bu hatta bağlı olarak tesis edilmesi zorunlu (trafo, şalt merkezi, kök, pilon direk yeri, vana, basınç düşürme istasyonu vb.) müştemilatı, su kuyuları ve atıksu arıtma tesisleri, mezarlık alanı için ihtiyaç duyulan alanlarda da alternatif alan araştırması ve tarımsal kullanım bütünlüğü şartı aranmayacaktır. Bu amaçla izinlendirilen alana sınır olan arazilerin tarım dışı amaçlı kullanım taleplerinde bu alan, tarımsal kullanım bütünlüğü değerlendirmesi yapılırken, dikkate alınmaz.

Kanunun yürürlük tarihinden önceki amaç dışı kullanımlar

(1) 3083 sayılı Sulama Alanlarında Arazi Düzenlenmesine Dair Tarım Reformu Kanunu 01.12.1984 tarihinde, mülga Tarım Arazilerinin Tarım Dışı Gaye ile Kullanılmasına Dair Yönetmelik ise 11.03.1989 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Bu mevzuat kapsamındaki yerlerde izinsiz kullanımın veya yapının belirtilen tarihlerden önce gerçekleştiğinin belgelenmesi halinde, bu alanlar ile ilgili Kanunun 13 üncü ve/veya 14 üncü maddesi kapsamında yapılacak bir işlem bulunmadığı ilgilisine bildirilecektir. [Arazi bozulmasını gösteren belgeler; inşaata başlama izin belgesi, yapı kullanma izni veya ruhsatı, kamu kurumlarından alınmış sabit tesis abonelik belgesi (su, elektrik, telefon vb.), mahkeme kararı, varsa alana ait ortofoto/uydu görüntüsü vb.]

(2) İzinsiz kullanımların 11.03.1989 ile 19.07.2005 tarihleri arasında gerçekleştiğinin belgelenmesi halinde, bu alanlar ile ilgili Kanunun 21'inci maddesi kapsamında idari para cezası uygulanmaksızın; şartları uygun olması halinde Kanun kapsamında izin verilir, uygun olmaması halinde ise Kanunun 21'inci maddesindeki idari işlemler yürütülür. Görüş istenen alanın 19.07.2005 tarihinden sonra tarım dışı amaçlar için planlanmış alanda kalması veya arsa olması halinde bu planı yapan kurumdan planlamanın yapıldığı tarihte yürürlükte bulunan mevzuata uygun olarak yapılıp yapılmadığı ve halen yürürlükte olup olmadığı sorulacak, planı yapan kurum tarafından mevzuata uygun olarak yapıldığının ve yürürlükte olduğunun bildirilmesi durumunda, Kanunun 13'üncü ve/veya 14'üncü maddesi kapsamında yapılacak işlemin olmadığı ilgilisine bildirilecektir.

(3) 19.07.2005 tarihinden önce ilgili mevzuat kapsamında tarım alanlarının bitkisel üretim amacı dışında kullanımı ile ilgili izinler alınmış, ancak planlama yapılmamış ve onaylanmamış ise Kanun kapsamında yeniden izinlendirme yapılması gerekmektedir.

(4) 10.07.2019 tarihinden önce onaylanmış köy ve/veya mezraların yerleşik alanı ve civarı ile yerleşik alanlar, 19.07.2005 tarihinden önce sahiplerince işlemleri yapılarak arsa vasfı kazanmış araziler ile bu tarihten önce onaylanmış ve halen yürürlükte bulunan 1/1.000 ve 1/5.000 ölçekli imar planları Kanun hükümleri dışındadır. İl İdare Kurulu tarafından onaylanan köy yerleşik alanı sınırı ve civarında, Kanun hükümleri uygulanmayacaktır.

(5) Müstakil köy olup, referandum veya 6360 sayılı On Dört İlde Büyükşehir Belediyesi ve Yirmi Yedi İlçe Kurulması ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'a göre mahalleye dönüşen köylerin yerleşik alanları ile ilgili olarak da 4 üncü fıkra hükümleri geçerlidir.

Kanunun 13 üncü maddesi kapsamında izinlendirme işlemleri

(1) Yönetmeliğin 12'nci maddesinin yedinci fıkrasında yer alan "Kamu kurum ve kuruluşları tarafından yapılan imar ve çevre düzeni planları" ifadesi, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, Kültür ve Turizm Bakanlığı, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, İlbank A.Ş. Belediyeler veya İl Özel İdare Müdürlükleri gibi plan yapma yetkisini haiz kamu kurumları tarafından yapılan, Nazım, Uygulama ve İlave İmar Planı gibi birden çok kişiyi ilgilendiren ve birden çok fonksiyonu içeren planlar olup, bu planlar, Kurul görüşünün uygun olması halinde, arazi sınıfı kuru marjinal tarım arazisi olan araziler için kamu yararı kararı alınmaksızın, kuru marjinal tarım arazisi dışındaki tarım arazileri ile ilgili talepler için ise ilgili Bakanlıktan alınan kamu yararı kararı ile birlikte değerlendirilmek üzere Bakanlığa gönderilecektir.

(2) Kamu kurumları tarafından GES, su deposu, arıtma tesisi, mezbaha vb., bir fonksiyonu içeren planlamalar ile gerçek veya tüzel kişiler tarafından ilgili kamu kurum ve kuruluşu aracılığı ile yapılan münferit müracaatlar, Yönetmeliğin 12'nci maddesi beşinci fıkrası kapsamında değerlendirilecektir.

(3) İlgili kurum tarafından veya yetki verdiği danışman firmalar kanalı ile gelen müracaatlar, yatırım izleme ve koordinasyon başkanlığından gelen kum ocağı, kil ocağı gibi I'inci grup maden ocakları, çevre şehircilik ve iklim değişikliği il müdürlüğünden gelen ve plan gerektirmeyen tarım dışı kullanım talepleri Yönetmeliğin 12'nci maddesi beşinci fıkrası kapsamında değerlendirilecektir. Bu talepler için Ek-11'de yer alan taahhütnamenin araziyi kullananlar tarafından onaylanarak Bakanlık birimlerine teslim edilmesi gerekmektedir.

(4) Kanunun 10'uncu maddesi kapsamında arazi kullanım planlaması yapılmış alanların, tüm planlamalara altlık oluşturması nedeniyle, bu planlarda gösterilen arazi kullanım şekillerine uyulması ve diğer planlamaların buna göre yönlendirilmesi gerekmektedir.

(5) Çevre düzeni planları rehber planlar olup, alt ölçekli planların yapılmasındaki usul ve esasları belirlemektedir. Bu kapsamda tarım dışı amaçlı arazi kullanım talepleri için alt ölçekli planların hazırlanması aşamasında Kanun ve Bakanlığımızın diğer mevzuatı kapsamında yeniden görüş alınması gerektiği planlayıcı kuruluşa bildirilecektir. Bu konuda yazılan kurum görüş yazılarına "Bakanlığımız mevzuatına göre, korunması gereken tarım arazileri, sulu tarım arazileri, mutlak tarım arazileri, dikili tarım arazileri olup bu arazilerin tarımsal niteliği korunarak planlama dışında tutulması gerekmektedir. Tarım arazilerinde, tarım dışı planlama çalışmalarında ise tarımsal potansiyeli göz önünde bulundurularak öncelikle marjinal tarım arazilerinin kullanılmasının uygun olacağı ve söz konusu planlama alanında Bakanlığımız toprak veri tabanında yer alan tarım arazileri sınıfları bu kapsamda değerlendirilmelidir." ifadesi ile beraber Arazi Kullanım Planlaması (AKUP) haritası sayısal olarak eklenecektir.

(6) 6360 sayılı Kanunun yürürlüğe girmesinden önce onaylanan 1/25000 ölçekli ÇDP tarım dışı amaçlı kullanım izni bulunmadığından bu planlar nazım imar planı olarak kurum görüşümüz alınmadan onaylanması durumunda, bu plan içinde kalan (meri Uygulama ve Nazım İmar Planı olan alanlar hariç) alanlar için tarım dışı amaçlı kullanım izni alınması zorunludur.

(7) Yönetmeliğin 12'nci maddesi yedinci fıkrası kapsamında, Kanunun 13 ve 14'ncü maddesi gereği kamu yararı kararı alınarak izin verilen alanlar hariç kamu yararı kararı ile verilen izinlerin yalnızca izin verilen amaç doğrultusunda kullanılması gerekmektedir. Görüş yazısında, veriliş amacı doğrultusunda kullanılabileceği, farklı bir amaçla kullanılmak istenmesi durumunda Kanun kapsamında yeniden izin alınması gerektiği belirtilecektir. Amacı dışında kullanımın tespit edilmesi halinde, 21'inci maddeye göre işlemler yapılacaktır.

(8) Tarımsal amaçlı yapılarda yapının tarımsal amaç dışında kullanılamayacağı, kamulaştırma dışında ifraz edilemeyeceği, arsaya dönüştürülemeyeceği, projesine uygun yapılması gerektiği ve amaç dışı kullanımının tespit edilmesi durumunda ise iznin iptal edileceği görüş yazısında belirtilip, bu durum ruhsat merciine de ayrıca bildirilecektir. Bu hususları içeren EK-5'te yer alan noter onaylı taahhütname talep sahibinden alınacaktır.

(9) İzin alınarak tamamında sera kurulu olan parselin tapu niteliğinin "sera" olması şartıyla, parselin toplam büyüklüğünün sera için yeter gelirli tarımsal arazi büyüklüğü olan 0,3 hektarın katlarını (0,6-0,9-1,2 hektar gibi) sağlaması durumunda, Kanunun 8/A maddesi gereği 0,3 hektardan küçük parsel oluşturulmadan, tapu vasfı "sera" olarak ifraz edilebilir.

(10) 10/7/2019 tarihinden sonra belirlenecek köy ve/veya mezraların yerleşik alanı ve civarı ile yerleşik alanlar, kırsal yerleşik alan ve civarı, yerleşik alan için Kanun kapsamında tarım dışı amaçlı kullanım izni alınması gerekmektedir. 02.11.1985 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan Plansız Alanlar İmar Yönetmeliği, 3194 sayılı İmar Kanununa dayanılarak hazırlandığından bu Yönetmeliğe göre verilen izinlerde de Kanun kapsamında izin alınması gerekmektedir.

(11) Tarımsal veya tarım dışı amaçlı kullanım görüş yazılarında, "Çevredeki tarım arazilerine ve tarımsal faaliyetlere zarar verilmemesi şartıyla" ifadesi yerine toprak koruma projesi istenmiş ise "hazırlanan toprak koruma projesine uyulması şartıyla" ifadesi kullanılacak, toprak koruma projesi istenmemiş ise hiçbir şart getirilmeksizin doğrudan izinlendirilecektir. Ayrıca karar yazılarında talep konusu arazinin sınıfı, hangi amaçla kullanılacağı ve arazi alanı hektar olarak belirtilecektir.

Kanunun 14 üncü maddesi kapsamında izinlendirme işlemleri

(1) İl İdare Kurulu kararı ile belirlenen köy yerleşik alanı sınırı içerisinde ve civarında, 10/07/2019 tarihinden önce onaylanmış köy ve mezraların yerleşik alanlarında ve civarı ile yerleşik alanda Kanun hükümleri uygulanmayacaktır.

(2) 19/7/2005 tarihinden önce onaylanmış ve halen yürürlükte olan 1/5000 veya 1/1000 ölçekli imar planları izinli kabul edilecektir.

(3) Onaylı bir plana bağlı olarak arsa vasfı kazanmış parseller, planın yürürlükte olması şartıyla, izinli kabul edilecektir.

(4) 19/7/2005 tarihinden önce münferit yapılan planlama ile arsa vasfı kazanmış alanlar izinli kabul edilecektir.

(5) Tesis kadastrosu ile "arsa" vasfı kazanmış yerler Kanunun 3'üncü maddesi (i) bendi kapsamında değerlendirilecektir.

(6) Büyük ova koruma alanlarında tarım dışı amaçlı kullanım talepleri için, ortaklaşa kamu yararı kararlarında, ilgili Bakanlıkça alınan kamu yararı kararı teknik raporu yeterli olacak, ayrıca Bakanlığımız il müdürlükleri tarafından teknik rapor hazırlanmayacaktır.

(7) Tarımsal veya tarım dışı amaçlı kullanım talep edilen tarım arazisinin, bir kısmı büyük ova koruma alanı içinde, bir kısmı dışında kalması halinde her iki alan ayrı ayrı değerlendirilecek, öncelikle ova dışında kalan alan alternatif kabul edilecektir.

(8) Mevzuata uygun olarak onaylanan ve halen yürürlükte bulunan planlı alanlar ile mahalle/köy yerleşik alanı, ilgili belediye ve/veya il özel idaresinden istenir. Bu alanlar ve Bakanlar Kurulu/Cumhurbaşkanı kararı ile kapsam dışında tutulan parseller hariç olmak üzere büyük ova koruma alanı sınırları içinde kalan parsellerin tapu kütüğü sayfalarının beyanlar hanesine "bu parsel büyük ova koruma alanındadır" şeklinde şerh konulması, valilik tarafından ilgili tapu müdürlüklerinden talep edilir.

İtiraz

(1) Kanun kapsamında, tarım arazilerinin amaç dışı kullanımı ile ilgili valiliklerce verilen kararlara veya etüt raporlarına yapılan itirazlar, değerlendirilmek üzere dosyası (tüm bilgi ve belgelerle) ile birlikte Bakanlığa gönderilir. İtirazlar Bakanlık tarafından değerlendirilerek, mahallinde inceleme yapıldıktan sonra, en geç altı ay içerisinde kesin olarak karara bağlanır. Verilen bu karar itiraz yönünden kesin olup ikinci itiraz hakkı bulunmamaktadır. Ancak verilen kararın tebliğinden itibaren en geç bir yıl içerisinde kararın gerekçesini ortadan kaldırabilecek yeni belge sunulması halinde, konu tekrar değerlendirilebilir ve karar düzeltme yapılabilir.

(2) Bakanlık tarafından yapılan değerlendirmelerde, Kanunun 13 ve 14'üncü maddelerinde düzenlenen "Bakanlık tarafından izin verilebilir." hükmü kapsamında uygun görülmeyen taleplerin yeniden değerlendirilerek görüş oluşturulabilmesi için en geç bir yıl içerisinde olumsuzluk nedeni ile ilgili gerekçeli rapor veya kamu kurumlarından alınan belge sunulması durumunda, Bakanlıkça karar düzeltmesi yapılabilir.

(3) Gerçek ve tüzel kişiler tarafından yapılan itiraz dosyaları değerlendirilmek üzere Bakanlığa gönderilirken etüt ücretinin yatırıldığına dair makbuz da dosyaya eklenecek, Bakanlık tarafından değerlendirilmesi, belirlenen etüt ücretinin yatırıldığına dair makbuzun ibraz edilmesinden sonra yapılacaktır.

Toprak koruma projelerinin hazırlanması

(1) Kentsel yerleşim amaçlı imar planı bulunan yerler dışında zorunlu olarak kazı veya dolgu gerektiren herhangi bir arazi kullanım faaliyeti sonucu, çevresinde bulunan tarım arazilerinin toprak yapısının bozulması, drenajın engellenmesi ve buna bağlı olarak tuzlanma, alkalileşme, erozyon, heyelan ve benzeri nedenlerle toprak kaybı ve arazi bozulması söz konusu ise olası olumsuzlukların giderilmesine yönelik toprak koruma projesi istenir.

(2) Toprak koruma projeleri, arazi bozulmalarını ve toprak kayıplarını önlemek için gerekli olan sekileme, çevirme, koruma duvarı, bitkilendirme, arıtma, drenaj gibi imalat, inşaat ve kültürel tedbirlerden hangilerini kapsadığı etüt raporunda açıklanacaktır.

(3) Toprak koruma projeleri, bu konuda Bakanlığımız veya Ziraat Mühendisleri Odasından sertifika almış en az bir ziraat mühendisi sorumluluğunda Ek-6'daki dispozisyona uygun olarak hazırlanacaktır. Etüt raporunda öngörülen tedbirlerin proje içeriğinde yer alması için, yazılı talep edilmesi halinde etüt raporunun bir sureti ilgilisine verilecektir.

(4) Tarım dışı alanlarda veya özel kanunlar kapsamında olan alanlarda yapılacak faaliyetlerden dolayı çevredeki tarım alanlarının olumsuz etkilenmesinin tespiti durumunda, toprak koruma projesi istenilecek ve tarım arazilerinde bozulma olması halinde Kanunun 21'inci maddesi kapsamında işlem yapılacaktır.

(5) Tarım arazisinin izinsiz bozulmuş olduğu yerlerde, Kanunun 21'nci maddesi kapsamında tarımsal üretime uygun hale getirme işlemleri aşağıdaki usullere göre yürütülür;

a) Arazinin tarımsal üretime uygun hale getirilmesi için işlem basamaklarını gösteren iş planı yapılarak, çevre arazilerde bulunan bitkisel toprak derinliğinden az olmamak şartıyla doğayla uyumlu bir şekilde en altta hafriyat toprağı kullanılabilir, kesinlikle inşaat ve yıkıntı atığı kullanılmaz. Yapılacak arazinin eski haline getirilmesi işleminde komşu parsel sınırları boyunca kırmızı kot (doğal zemin) ve bitkisel toprak dolgu başlangıç seviyesini gösteren siyah kot işaretler konulur ve bu işaretler çalışma tamamlanıncaya kadar yerlerinde muhafaza edilir.

b) Arazinin eski haline getirilmesi işleminde dolgunun yapılması esnasında her katman (hafriyat toprağı ve bitkisel toprak) dolgusunun tamamlanmasından sonra il müdürlüğü teknik personelince yerinde kontrolü yapılarak işlemler yürütülür. Çalışmaların her aşamasında kontroller tutanağa bağlanır ve yapılan işlemlerin görüntüleri alınır.

c) Eski haline getirme işlemi tamamlandıktan sonra arazi tarım arazisi vasfı ile tapu kütüğüne kaydı sağlanır.

Tarım Dışı Amaçlı Güneş Enerjisi Santrali (GES) müracaatlarının değerlendirilmesi

(1) 21.05.2019 tarihli ve 30780 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 16.05.2019 tarih ve 8587 sayılı EPDK Kurul Kararı'nın EK- 1'de yer alan Lisanssız Üretim Başvurularında Sunulması Gereken Belgeler Listesi'nin 5'inci maddesinde yer alan "Çatı uygulaması haricindeki güneş enerjisine dayalı başvurular için; mutlak tarım arazileri, özel ürün arazileri, dikili tarım arazileri, sulu tarım arazileri ile çevre arazilerde tarımsal kullanım bütünlüğünü bozan alanları kapsamadığına ilişkin Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı veya söz konusu Bakanlığın il müdürlüklerinden alınacak belge." ifadesi kapsamında gerçek veya tüzel kişiler tarafından yapılacak lisanslı veya lisansız GES yatırımları için talep edilecek sınıf tespiti müracaatları il müdürlükleri tarafından sonuçlandırılacaktır. Lisanslı veya lisansız Güneş Enerjisi Santrali (GES) yatırımı talep edilen alanın kuru marjinal tarım arazisi sınıfında olmaması durumunda tarım dışı amaçlı kullanım talebi uygun görülmeyecektir.

(2) Bu müracaatlar, Kanun kapsamında nihai karar olmayıp, sadece sınıf tespitinin yapılması işlemi olduğundan, doğrudan il müdürlükleri tarafından kabul edilecektir.

(3) Müracaatlarda, güneş enerji santrali kurulacak alanın sınırları koordinatları ile beraber TAD Portal girişi yapılacak, arazinin müracaat sahibine ait olmaması halinde arazi sahibi ile illiyet bağını gösteren belge istenecektir. Arazinin hisseli olması halinde hissedarlardan biri ile yapılmış sözleşme yeterli olacaktır. Lisanslı Birleşik (Hibrit) Yenilenebilir Elektrik Üretim Tesisine yardımcı ünitesi konumunda olacak Güneş Enerjisi Santrali (GES) müracaatlarında illiyet belgesi aranmaksızın sınıf tespiti yapılacaktır.

(4) Bu müracaatların cevaplanması sırasında yapılan işlemin bir sınıf tespiti olduğu, Bakanlığımız mevzuatı kapsamında alınması gereken izinleri içermediği, bu alanda GES kurulması halinde, Bakanlığımız mevzuatı kapsamında izin alınması gerektiği müracaat sahibine bildirilecektir. Ancak, sınıf tespitleri yapılan arazi ile ilgili ruhsat işlemlerine esas kurum görüşü verilirken belirlenen bu sınıf esas alınarak işlem tesis edilecektir.

(5) Büyük ova koruma alanlarında yapılacak GES başvurularında, arazi sınıfı kuru marjinal tarım arazisi olması şartıyla izinlendirme için toprak koruma kurulunun uygun görüşü, ilgili Bakanlık ve Bakanlığımızın ortaklaşa kamu yararı kararı alması gerektiği ilgilisine bildirilecektir.

(6) Birinci fıkra gereğince, Güneş Enerjisi Santrali (GES) kurulacak alanın arazi sınıfının kuru marjinal tarım arazisi olması zorunlu olduğundan, bu sınıf dışındaki arazilerdeki talepler hiçbir şekilde toprak koruma kurulu gündemine alınmayacaktır. Hibrit santrallerde ana santrale ek olarak yapılacak GES santrali için izinlendirilecek alanın da kuru marjinal tarım arazisi olması zorunludur. Talep edilen alan izinli santral alanı içerisinde kalması durumunda Kanun kapsamında yeniden izinlendirilmesine gerek bulunmamaktadır.

Tarımsal amaçlı arazi kullanım plan ve projelerine aykırılık durumunda uygulanacak cezalar ve yükümlülükler

(1) Tarımsal amaçlı arazi kullanımlarında, tarımsal amaçlı arazi kullanım plân ve projelerine uyulması zorunludur.

(2) Kanunun 20 ve 21'inci maddelerinde düzenlenen idari para cezaları maktu ceza olup, yeniden değerleme oranında artırılarak uygulanır, bu cezalara zaman aşımı süresi uygulanmaz. İdari para cezası kabahatin işlendiği tarih esas alınarak uygulanır. Kabahatin işlenme zamanı belirlenemediği zaman tespit tarihi esas alınarak işlem tesis edilir.

(3) Tarımsal amaçlı arazi kullanım plân veya projelere aykırı hareket edilmesi halinde valilikçe resen tespit yaptırılarak sorumlulara; bin Türk Lirasından az olmamak kaydıyla bozulan arazinin her metrekaresi için on Türk Lirası idarî para cezası uygulanarak projeye uygunluk sağlanması için azami iki ay süre verilir. İdari para cezasına yeniden değerleme oranı uygulandıktan sonra bin Türk Lirasından az olması halinde bin Türk Lirasına tamamlanır.

(4) Büyük ova koruma alanlarında idari para cezaları iki kat uygulanması şartıyla, yeniden değerlendirme oranı uygulandıktan sonra hesaplanan tutarın bin Türk Lirasından az olması durumunda bin Türk Lirasına tamamlanarak uygulanır.

(5) Verilen sürenin sonunda aykırı kullanımların devam etmesi durumunda; valilikçe faaliyet durdurulur, üçüncü ve dördüncü fıkralarda belirtilen idarî para cezasına ilave olarak üç kat idarî para cezası uygulanır. Masrafları Bakanlıkça karşılanmak kaydıyla, hakkında yıkım ve tarımsal üretime uygun hale getirilmesi kararı verilen arazinin bitkisel üretime uygun hale getirme işini, ilgili belediye veya özel idare, yıkım ile ilgili idari ve teknik işlemler tamamlandıktan sonra, bir ay içinde yapar veya yaptırır.

(6) Bakanlık birimleri, arazinin tarımsal üretime uygun hale getirilmesi için yapılan yıkım ve temizleme masraflarını sorumlulardan genel hükümlere göre tahsil edilmesini teminen, Hazine ve Maliye Bakanlığının ilgili birimine iletir.

(7) Hakkında yıkım kararı alınmış olmasına rağmen belediye veya il özel idarelerince yıkılmayan yapılar, Bakanlıkça yıkılır veya yıktırılabilir. Yıkım masrafları %100 fazlası ile ilgili belediye veya il özel idaresinden tahsil edilir. Bu şekilde tahsil edilememesi halinde ilgisine göre Hazine ve Maliye Bakanlığı veya İller Bankası Anonim Şirketi tarafından belediye veya il özel idaresinin 2/7/2008 tarihli ve 5779 sayılı İl Özel İdarelerine ve Belediyelere Genel Bütçe Vergi Gelirlerinden Pay Verilmesi Hakkında Kanun gereğince aktarılan paylarından kesilerek, genel bütçeye gelir kaydedilmek üzere takip eden ayın sonuna kadar Bakanlık merkez muhasebe birimi hesabına aktarılır.

(8) Verilen iki aylık süre sonunda valiliğin yaptıracağı tespitlerle plân veya projelere uyulduğu ve arazi tahribatının durduğu ve tarımsal üretime uygun hale getirildiği belirlenirse sınırlama ve hak mahrumiyetleri ortadan kalkar.

Tarım arazilerinin izinsiz olarak tarımsal üretim amacı dışında kullanımlarında uygulanacak cezalar ve yükümlülükler

(1) Kanunun 20 ve 21'inci maddelerinde düzenlenen idari para cezaları maktu ceza olup, yeniden değerleme oranında artırılarak uygulanır, bu cezalara zaman aşımı süresi uygulanmaz. İdari para cezası kabahatin işlendiği tarih esas alınarak uygulanır. Kabahatin işlenme zamanı belirlenemediği zaman tespit tarihi esas alınarak işlem tesis edilir.

(2) Tarımsal amaçlı yapılarda ve tarım dışı arazi kullanımlarında izin alınması ve ihtiyaç olması durumunda hazırlanan toprak koruma projelerine uyulması zorunludur. Tarımsal amaçlı yapılara ve tarım dışı arazi kullanımına izinsiz başlanılması, alınan izne uygun kullanılmaması veya hazırlanan toprak koruma projelerine uyulmaması halinde, aşağıdaki işlemler gerçekleştirilir ve yaptırımlar uygulanır:

a) Arazi kullanımı için izinsiz işe başlanılması ya da alınan izne uygun kullanılmaması veya toprak koruma projelerine aykırı hareket edilmesi durumunda, yapılan tespit ilk kurul gündemine alınır, Kurulda alınan görüş doğrultusunda işlem tesis edilmek üzere ilgili idareye bildirilir. Yapı inşaat halinde ise valilik işi tamamen durdurur, yapı tamamlanmış ise kullanımına izin verilmez. İzinsiz yapının gıda, bitkisel ve hayvansal üretim veya muhafazasında kullanılan yapılardan olması halinde, mevcut faaliyetin devam etmesine izin verilir. Ancak, idarî para cezasının tebliğinden itibaren bir ay içinde başvurularak 13 veya 14'üncü maddelerdeki izinlerin alınması zorunludur.

b) Öncelikle araziyi bozana, araziyi bozanın tespit edilememesi durumunda ise idari para cezası arazi sahibine uygulanarak diğer işlemlere devam edilir.

c) Büyük ova koruma alanlarında idari para cezası iki kat olarak uygulanır.

ç) İdarî para cezasının tebliğinden itibaren bir ay içinde başvurularak 13 veya 14 üncü maddelerdeki izinlerin alınması halinde işin tamamlanmasına, bitmiş ise kullanımına izin verilir. Başvuru yapmayanlara veya izin talepleri uygun görülmeyenlere, izinsiz bütün yapılarını yıkması ve araziyi tarımsal üretime uygun hale getirmesi veya projeye uygunluk sağlanması için azami iki ay süre verilir. Verilen süre sonunda izinsiz yapıların yıkılmadığı ve arazinin tarımsal üretime uygun hale getirilmediğinin veya projeye uygunluk sağlanmadığının Bakanlık birimlerince tespit edilmesi durumunda; valilikçe faaliyet durdurulur ve (a) bendinde belirtilen idarî para cezası üç kat olarak uygulanır.

d) İzinsiz bütün yapılar, yıkımla ilgili idari ve teknik işlemler tamamlandıktan sonra, bir ay içinde belediyeler veya il özel idarelerince yıkılır ve taşınmazlar tarımsal üretime uygun hale getirilir. Yapılan masraflar Bakanlıkça karşılanır. Arazinin tarımsal üretime uygun hale getirilmesi için yıkım ve temizleme masrafları sorumlulardan Bakanlıkça genel hükümlere göre tahsil edilmesini teminen Hazine ve Maliye Bakanlığının ilgili birimine iletilir.

e) (ç) ve (d) bentleri uyarınca hakkında yıkım kararı alınmış olmasına rağmen belediye veya il özel idarelerince yıkılmayan yapılar, Bakanlıkça yıkılabilir veya yıktırılabilir. Yıkım masrafları %100 fazlası ile ilgili belediye veya il özel idaresinden tahsil edilir. Bu şekilde tahsil edilememesi halinde ilgisine göre Hazine ve Maliye Bakanlığı veya İller Bankası Anonim Şirketi tarafından belediye veya il özel idaresinin 5779 sayılı Kanun gereğince aktarılan paylarından kesilerek, genel bütçeye gelir kaydedilmek üzere takip eden ayın sonuna kadar Bakanlık merkez muhasebe birimi hesabına aktarılır.

(3) Toprak koruma projelerinin hazırlatılmaması, yetersizliği veya zamanında gerekli tadilatların yapılmaması sonucu arazi tahribi veya toprak kayıpları olması halinde meydana gelecek zararlardan; proje hazırlanmasına gerek olmadığına karar verenler, proje hazırlanmış ise projeyi hazırlayan ve onaylayanlar sorumludur.

(4) Tarım arazilerini, tescili mümkün olmayan fiili hisseler oluşturarak arazinin hisselere tekabül ettiği kabul edilen kısımlarının zilyetliğini, bir özel hukuk tüzel kişisinin faaliyeti kapsamında bu tüzel kişiyle üyelik veya ortaklık ilişkisi kurarak devretmek veya bu işlere aracılık etmek suretiyle arazinin bütünlüğünün bozulmasına ve amacı dışında kullanılmasına sebebiyet verenlere bir yıldan üç yıla kadar hapis ve yüz günden bin güne kadar adli para cezası verilir. Bu fıkra kapsamında yer alan fiilleri işleyen özel gerçek ve tüzel kişiler hakkında Cumhuriyet Savcılığına suç duyurusunda bulunulur. Tarım arazisinin iki ay içerisinde bütünlüğünün sağlanması ve tarımsal üretime uygun duruma getirilmesi halinde, bu fıkra uyarınca kamu davası açılmaz, açılmış olan kamu davası düşer, hükmolunan ceza bütün sonuçlarıyla ortadan kalkar. Bu hüküm 7255 sayılı Kanunun yayım tarihi olan 04/11/2020 tarihinden önce Bakanlığımız izni alınmadan yapılan ve tarım arazisi bütünlüğünü bozan fiillere de, aykırılığın devam etmesi şartıyla, uygulanır.

(5) Dördüncü fıkradaki tüzel kişi hakkında, bu fiili işlediği arazinin büyüklüğü 0 ile 0,5 hektarı için elli bin Türk Lirası, 0,5 ile 2 hektarı için yüz bin Türk Lirası, 2 ile 5 hektarı için yüz elli bin Türk Lirası, 5 ile 10 hektarı için iki yüz bin Türk Lirası, 10 hektardan fazlası için iki yüz elli bin Türk Lirası idarî para cezası verilir. Söz konusu tarım arazisinin doğal yapısının kazı-dolgu veya yapılaşma ile bozulan kısmı için ise birinci fıkra hükümleri uygulanır.

(6) Uygulanacak idari para cezası, tarım arazisinin bozulmasına neden olanın tespit edilmesi durumunda bozulmaya neden olana, böyle bir tespitin yapılamaması durumunda ise tarım dışı amaçlı arazi kullanımı talebinde bulunana uygulanacaktır. Bozulan arazi hisseli olması durumunda belirlenen idari para cezası her bir hissedara hisseleri oranında ayrı ayrı verilir. Hissedarlardan birinin cezanın tamamını üstlenmesi durumunda diğer hissedarlar cezadan hariç tutulur. Bozulan arazi maliki ile arazinin bozulmasına neden olan arasında muvafakatname veya sözleşmeye dayalı olarak bozulmanın gerçekleşmesi halinde her ikisine de ayrı ayrı idari para cezası uygulanır. İzinsiz kullanımın şikâyet sonucu tespit edilmesi halinde, tarım arazisinin bozulmasına neden olanın tespit edilmesi durumunda bozulmaya neden olana, araziyi bozanın tespit edilememesi durumunda ise idari para cezası arazi sahibine uygulanarak diğer işlemlere devam edilir. Yapılan denetimler sonucu aykırılık tespit edilmesi halinde bu durum en geç yedi gün içinde, tapu kayıtlarının beyanlar hanesine "5403 Sayılı Kanuna Aykırı Kullanıldığı Tespit Edilmiştir." beyanı şerh edilmek üzere tapu dairesine yazılı olarak bildirilir. Aykırılığın giderildiğine dair ilgili idaresince tapu dairesine bildirim yapılmadan beyanlar hanesindeki kayıt kaldırılmaz.

(7) İdari para cezası uygulanacak hazine arazisinde, tarım arazisinin bozulmasına neden olanın tespit edilmesi durumunda bozulmaya neden olana, böyle bir tespitin yapılamaması durumunda ise idari para cezası uygulanmayacaktır. Yine idari para cezası uygulanması gereken gerçek kişinin vefat etmesi durumunda da idari para cezası uygulanmayacaktır.

(8) Kanunda yer alan idari para cezaları, mahalli mülki amir tarafından verilir. Buna göre Büyükşehir sınırlarında merkez ilçe sınırları esas alınarak kaymakam, diğer illerde il merkezinde vali (Ek-7), ilçelerde kaymakam idari para cezalarını uygular. Kaymakam tarafından uygulanması gereken Cezalara Ait Karar Tutanağı formunun (Ek-8) gereği yapılmak üzere ilçe müdürlüğüne (bozulan alan miktarı ve ceza tutarı belirtilerek) gönderilir.

(9) Kanunun 20 ve 21'inci maddelerinde yer alan idari para cezaları, her yılın Ocak ayı başından itibaren bir önceki yıl uygulanan cezalara Hazine ve Maliye Bakanlığınca Resmi Gazete'de yayınlanmakta olan Tebliğde yer alan yeniden değerleme oranında artırılarak uygulanacaktır.

(10) İdari para cezalarında, 5286 sayılı Kabahatler Kanunu'nun 17'nci maddesinin 7'nci fıkrasında ifade edilen " …bu suretle idari para cezasının hesabında bir Türk Lirası'nın küsuru dikkate alınmaz." hükmü, toplam ceza miktarı hesaplandıktan sonra oluşan küsurat için dikkate alınacaktır.

(11) İzinsiz arazi kullanımının şikâyete bağlı veya resen tespit edilmesi durumunda da bu madde kapsamında işlemler yürütülür.

(12) Kanun kapsamında uygulanan cezalar ile ilgili tutanak üç nüsha olarak düzenlenir, bir nüshası ayrı bir dosyada arşivlenerek muhasebeleştirilir. Uygulanan İPC'ları EK-20 deki tabloya işlenerek altışar aylık dönemler halinde Bakanlığa iletilir.

(13) Kanun gereği arazi incelemesi sonucu, yapılacak idari işleme esas tutulacak tutanaklarda ve etüt raporlarında güncel tapu kayıtlarının incelenerek doğru yazılması, ölçülen alanın rakam ile ve ayrıca parantez içinde yazıyla yazılması, raporlarda ve tutanaklarda silinti ve kazıntı yapılmaması gerekmektedir.

Etüdün ücretlendirilmesi

(1) Etüt tarım arazilerinin tarımsal veya tarım dışı amaçla kullanılmak üzere talep edilmesi durumunda yapılır. Amacı belli olmayan sınıf tespiti talepleri karşılanmayacaktır.

(2) Etüdün ücretlendirilmesi, her yıl Bakanlıkça belirlenecek tarifeye göre yapılır. Aynı alanlar için itiraz yapılması halinde bu ücretlerin 2 katı alınır.

(3) Bakanlıkça her yıl belirlenecek etüt veya sınıflandırma ücretinin, ilde muhasebe müdürlüğü, ilçede malmüdürlüğü tahsilat hesabına yatırıldığına dair makbuzun bir sureti teslim alındıktan sonra araziye çıkılır.

(4) Şikâyete bağlı olarak yapılacak etütlerden ve arazi bozulması tespiti için yapılacak etütlerden ücret alınmaz.

(5) Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, Kültür ve Turizm Bakanlığı, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, İlbank A.Ş., Belediyeler veya İl Özel İdare Müdürlükleri gibi plan yapma yetkisine haiz kamu kurumları tarafından yapılan, nazım veya uygulama imar planı, ilave imar planı gibi birden çok kişiyi ilgilendiren planların yapılması ve değiştirilmesinde arazi etütleri ve itiraz değerlendirmesi ücret alınmadan sonuçlandırılır.

(6) 09/12/2017 tarihinden sonra gerçek veya özel tüzel kişiler tarafından ilgili kurum/kuruluş aracılığıyla yapılan münferit müracaatlara ait arazi etütleri ve itiraz değerlendirmesi, Yönetmelik'in 16'ncı maddesi gereği ücret alınarak sonuçlandırılır. Talebin özel veya tüzel kişilerce yapıldığının tespit edilebilmesi için müracaat sahibinin dilekçesi ilgili kurumdan istenir.

(7) Köy yerleşik alanları belirlenirken tarım alanlarının bu amaçla kullanılması durumunda, Kanun kapsamında tarım dışı amaçlı kullanım izni alınması zorunluluğu bulunduğundan köy yerleşik alanları belirlenmesine yönelik olarak yapılan müracaatlara ait arazi etütleri ve itiraz değerlendirmesi, ücret alınmadan sonuçlandırılır.

(8) İrtifak hakkı tesis edilen alanlarda etüt yapılması zorunlu olmadığından etüt ücreti de alınmaz.

(9) Etüt ücreti talep edilen alan üzerinden Bakanlıkça belirlenen miktara göre alınır, etüt ise genelgenin 10'ncu maddesi kriterleri de dikkate alınarak müracaata konu parsel üzerinden yapılır.

Denetim

(1) Denetim; Kanun kapsamında yapılan arazi inceleme, etüdün raporlanması ve Kurul sekretarya iş ve işlemlerini kapsar.

(2) Kanunda yer alan projeler ve izinlerin 1/4'ü, iznin veya projenin dayanağı olan talebin plana veya ruhsata bağlanmasından itibaren, iki yıl içerisinde iznin amacı doğrultusunda kullanılıp kullanılmadığı veya projesine uyulup uyulmadığı denetimi yapılır.

(3) Denetim sonucu amacına uygun kullanılmadığı tespit edilen projeler veya izinler hakkında 1 ay içinde Bakanlığa ve Kurula bilgi verilir, genelgenin 17 ve 18'inci maddesindeki işlemler yürütülür.

(4) Uygulamada etüt, sını?ama, analiz gibi toprak ve arazi ile ilgili teknik konularda denetim görevini Bakanlık yapar veya yaptırır.

(5) Kurul üyesi kurum veya kuruluşlar ile sivil toplum kuruluşları tespit ettikleri arazi bozulmaları ve toprak kayıpları ile ilgili faaliyetler hakkında valiliklere ihbarda bulunur. Valilikler konuyu inceler, sonucunu en geç 1 ay içerisinde Bakanlığa ve ihbarı yapana bildirir.

(6) Yapılan denetimler sonucu aykırılık tespit edilmesi halinde bu durum, tapu kayıtlarının beyanlar hanesine "5403 Sayılı Kanuna Aykırı Kullanıldığı Tespit Edilmiştir." beyanı şerh edilmek üzere tapu dairesine en geç yedi gün içinde yazılı olarak bildirilir. Aykırılığın giderildiğine dair ilgili idaresince tapu dairesine bildirim yapılmadan beyanlar hanesindeki şerh kaldırılmaz.

İstatistiki Bilgi

(1) Tarımsal veya tarım dışı amaçlı kullanımların "Tarım Arazileri Değerlendirme ve Bilgilendirme Sistemi (TAD Portal)" üzerinden yapılması nedeniyle izinlendirme işlemi bu sistem üzerinden takip edilmekle birlikte, sonuçların kontrol edilebilmesi amacıyla, Kanun ve ilgili mevzuata göre verilen görüş metinleri ve ekleri ayrı, ayrı Bakanlığımıza gönderilmeyip, Ek-9'daki, verilen bu izinlerin sektörel dağılımı da Ek-10'daki tabloya işlenerek, Mart, Haziran, Eylül ve Aralık ayı sonunda olmak üzere üçer aylık dönemler şeklinde, her dönemi takip eden ayın ilk on günü içerisinde Bakanlığa gönderilecektir.

Yürürlükten kaldırma

(1) Bu Genelgenin yürürlüğe girmesinden itibaren, 24.04.2018 tarihli ve 68656427-020-E.1167396 sayılı mülga Müsteşarlık Makam Olur'u ekinde yer alan "Tarım Arazilerinin Korunması, Kullanılması ve Planlanmasına Dair Uygulama Talimatı" ve bu tarihten sonra Kanun ile Yönetmelik kapsamında çıkarılan tüm talimatlar ve Bakanlık görüşleri yürürlükten kaldırılmıştır.

Yürürlük

(1) Bu Genelge Bakanlık merkez ve il müdürlüklerine dağıtım yapıldığı tarihte yürürlüğe girer.

Yürütme

Bu Genelge hükümlerini Tarım Reformu Genel Müdürü yürütür.

Ek:

1 - Tarım Arazilerinin Sınıflamasında Kullanılacak Standartlar (3 Sayfa)

2 - Kamu Yararı Kararı Teknik Raporu Formatı (1 Sayfa)

3 - Toprak Koruma Kurulu Tablosu (1 Sayfa)

4 - Arazi Etüt Raporu Formatı (1 Sayfa)

5 - Tarımsal Amaçlı Yapı İzinlerinde Alınacak Taahhütname Örneği (1 Sayfa)

6 - Toprak Koruma Projesi Dispozisyonu (2 Sayfa)

7- İlde Uygulanan İPC Ait Karar Tutanağı Örneği (1 Sayfa)

8- İlçede Uygulanan İPC Ait Karar Tutanağı Örneği (1 Sayfa)

9 - Tarımsal veya Tarım Dışı İzin Tablosu (1 Sayfa)

10 - Tarımsal veya Tarım Dışı Amaçla Verilen İzinlerin Sektörel Dağılım Tablosu (3 Sayfa)

11 - Maden Taahhütname Formatı (1 Sayfa)

12 - Tarımsal Amaçlı Yapılarda Proje Teknik Raporu Formatı (1 Sayfa)

13 - TAD Portal Veri Yükleme Standartları (3 Sayfa)

14 - Gübre Deposu Hesaplama Cetveli

15 - GES- Taahhütnamesi (1 Sayfa)

16 - GES Degerlendirme Tablosu

17 - Avan Proje (Örnek)

18 - Bilgi Notu TD

19- Bilgi Notu TY

20- İPC Tablosu